Wypsy Owcze – Informator praktyczny

Wyjazd/pobyt
Na jakim dokumencie podróży można przekroczyć granicę?
Paszport - TAK, Paszport tymczasowy - TAK, Dowód osobisty - TAK.
Jaka jest wymagana minimalna ważność dokumentu podróży?
Brak wymogu minimalnej ważności dokumentu.
Czy trzeba wyrobić wizę?
Brak wymogu posiadania wizy.
Czy jest wymagana pisemna zgoda rodziców/opiekunów prawnych na podróż dziecka z osobą trzecią?
Wskazana jest pisemna zgoda rodzica/opiekuna prawnego na podróżowanie dziecka. Zaleca się notarialne poświadczenie własnoręczności podpisu rodzica/opiekuna prawnego.
Zasady pobytu
Pobyt turystyczny w Danii może trwać maksymalnie 3 miesiące. Poszukujący pracy mogą przebywać w Danii do 6 miesięcy. Nie ma wymogu meldunku w przypadku pobytów turystycznych. Obywatele polscy, którzy zamierzają przebywać w Danii dłużej niż 3 miesiące, muszą zarejestrować swój pobyt. Wniosek można składać:
● w oddziałach ICS (International Citizen Service),
● bezpośrednio w oddziałach SIRI (Danish Agency for International Recruitment and Integration).

Historia
Wyspy Owcze to miejsce, które nie powstało po to, żeby było łatwe. Powstało po to, żeby było prawdziwe. Kiedy dziś patrzy się na ich klify tonące w chmurach i na trawiaste dachy domów przyklejonych do zboczy, trudno uwierzyć, że ten surowy archipelag od ponad tysiąca lat ma własną, ciągłą historię ludzi, którzy nauczyli się tu żyć w rytmie wiatru, morza i światła. Pierwsi osadnicy dotarli na wyspy około VI wieku i byli nimi irlandzcy mnisi szukający ciszy, odosobnienia i miejsca „bliżej nieba niż ludzi”. Niedługo później przypłynęli wikingowie z Norwegii, którzy nie tylko osiedlili się tu na stałe, ale zbudowali fundamenty farerskiej kultury, prawa i języka. To oni powołali do życia Løgting – jeden z najstarszych nieprzerwanie działających parlamentów na świecie, który do dziś obraduje w Tórshavn i od ponad tysiąca lat decyduje o losach archipelagu.
Przez kolejne stulecia życie na Wyspach Owczych było twardą szkołą przetrwania. Ludzie budowali domy z kamienia i darni, zbierali ptaki na niemal pionowych klifach, a pogodę potrafili czytać z układu chmur i koloru nieba, bo od niej zależało, czy wypłyną na połów i czy wrócą do domu. Wyspy wielokrotnie zmieniały formalnych władców, przechodząc spod norweskiej korony pod panowanie duńskie, ale zawsze zachowywały własny charakter, język i obyczaje. Podczas II wojny światowej archipelag znalazł się pod brytyjską ochroną, co wbrew pozorom przyniosło mu impuls rozwojowy i przyspieszyło budowę dróg, portów i lotniska. Dziś Wyspy Owcze są autonomicznym terytorium w ramach Królestwa Danii, które z dumą pielęgnuje swoje dawne pieśni, taniec łańcuchowy i legendy o ludziach, trollach i morskich duchach.
To jednak nie muzeum pod gołym niebem, lecz żywe miejsce, w którym historia wciąż idzie ramię w ramię z codziennością. Mieszkańcy nadal spotykają się na wspólnych połowach, świętują stare obrzędy i patrzą w niebo z tą samą uwagą co ich przodkowie, bo na wyspach światło, chmury i wiatr nadal mają realne znaczenie. Kiedy zapada noc, a klify milkną, Wyspy Owcze pokazują swoją drugą twarz – cichą, przestrzenną i zadziwiająco gwiaździstą, jakby cały archipelag był od wieków ustawiony nie tylko pod kątem morza, ale i pod kątem nieba. I właśnie w tej ciszy najłatwiej zrozumieć, dlaczego to miejsce nigdy nie było łatwe, ale zawsze było prawdziwe.

Bezpieczeństwo
W Danii obowiązuje czwarty stopień zagrożenia terrorystycznego w pięciostopniowej skali. Oznacza to, że prawdopodobieństwo zamachu terrorystycznego zdaniem władz miejscowych jest duże. Stopień zagrożenia może się wiązać z zaostrzonymi środkami bezpieczeństwa. Na lotniskach, dworcach kolejowych oraz podczas imprez masowych spodziewaj się policji. Zachowaj szczególną ostrożność w miejscach publicznych, zwłaszcza:
● w centrach i na ulicach handlowych,
● w miejscach zgromadzeń i na placach,
● w środkach komunikacji publicznej i na stacjach metra.
Sprawdzaj komunikaty władz porządkowych i policji oraz bezwzględnie stosuj się do wydawanych zaleceń.
Zagrożenie przestępczością pospolitą jest niewielkie. W miejscach licznie odwiedzanych przez turystów w stolicy i dużych miastach należy zachować zwykłą ostrożność. Możliwe są kradzieże kieszonkowe.
Nie możesz mieć przy sobie noża o długości ostrza powyżej 12 cm oraz noża sprężynowego (z chowanym ostrzem), a także wszelkich rodzajów gazu (np. pieprzowego, łzawiącego). Gazu oraz noży nie można także wozić np. w schowku samochodu. Posiadanie noża o długości ostrza do 12 cm w przestrzeni publicznej bez ważnego, wiarygodnego, uzasadnionego i legalnego celu (np. nóż do wykonywania określonych prac, nóż myśliwski do celów łowieckich czy nóż wędkarski do celów wędkarskich) jest zabronione. Szczegółowe przepisy znajdują się na stronie skat.dk.
W razie wypadku, pożaru, kradzieży itp. należy dzwonić pod numer telefonu alarmowego 112 (pogotowie ratunkowe, straż pożarna, policja).
Apelujemy: zgłoś swoją podróż w systemie Odyseusz‎.

Zdrowie
Nie ma obowiązku szczepień. Jeśli masz ubezpieczenie w NFZ, przed wyjazdem zaopatrz się w Europejską Kartę Ubezpieczenia Zdrowotnego (EKUZ). Szczegółowe informacje o EKUZ znajdziesz na stronach internetowych NFZ. Karta EKUZ uprawnia do korzystania jedynie z niezbędnych świadczeń medycznych w ramach publicznego systemu ochrony zdrowia. Warto wykupić dodatkowe ubezpieczenie prywatne. W razie konieczności pokryje ono koszty leczenia w szerszym zakresie, koszty opieki medycznej w prywatnych szpitalach i klinikach. Wykupienie prywatnego ubezpieczenia jest również istotne, gdy konieczny jest transport medyczny lub w razie zgonu.

Informacje dla kierowców
Polskie prawo jazdy uprawnia do prowadzenia pojazdów w Danii. Samochód musi mieć tablice z numerem rejestracyjnym i znak kraju pochodzenia. Jeśli jesteś w Danii w celu turystycznym, możesz poruszać się samochodem na polskich numerach rejestracyjnych. W przypadku pobytu stałego lub pobytu z celem podjęcia pracy musisz zarejestrować samochód w ciągu 30 dni od daty pierwszego wjazdu. Wiąże się to z opłaceniem wysokiego podatku rejestracyjnego. W przypadku nowego samochodu może on wynieść nawet do 150% wartości. Szczegółowy kosztorys opłat celno-skarbowych można znaleźć na stronie duńskiego urzędu podatkowego: skat.dk. Wszystkie sytuacje, które pozwalają na prowadzenie samochodu na zagranicznych numerach rejestracyjnych, znajdziesz na stronie duńskiego urzędu podatkowego. Obowiązkowy jest również przegląd techniczny pojazdu (bilsyn) oraz wykupienie ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej. W przypadku pobytu czasowego, który nie przekracza jednego roku, można zwrócić się z wnioskiem do duńskiego urzędu podatkowego o pozwolenie na czasowe używanie pojazdu na zagranicznych numerach rejestracyjnych.
Podczas podróży samochodem zarówno kierowca, jak i pasażerowie muszą zapiąć pasy. Dzieci powinny podróżować w specjalnych fotelikach samochodowych przeznaczonych dla poszczególnych grup wiekowych. Maksymalna prędkość na duńskich autostradach to 130 km/h (dominują jednak ograniczenia do 110 km/h), na drogach poza terenami zabudowanymi – 80 km/h, a w miastach – 50 km/h.
Aby bezpłatnie parkować, trzeba umieścić za szybą zegar parkingowy. Można go kupić na stacjach benzynowych. Nieprzestrzeganie przepisów ruchu drogowego jest karane. Przy skręcie w prawo należy szczególnie uważać na rowerzystów nadjeżdżających z tyłu, gdyż mają oni bezwzględne pierwszeństwo ruchu. W przypadku niewielkiej kolizji drogowej (stłuczka, bez rannych osób) policja duńska nie ingeruje. Należy spisać dane kierowcy: imię i nazwisko, adres zamieszkania, numer rejestracyjny pojazdu, numer polisy ubezpieczeniowej oraz nazwę firmy ubezpieczeniowej. Najlepiej również wykonać zdjęcia uszkodzeń np. telefonem komórkowym. Uszkodzony pojazd jest holowany do Autoryzowanej Stacji Obsługi (przypisanej do marki pojazdu). Dane drugiego uczestnika kolizji są tam przekazywane. ASO informuje firmę ubezpieczeniową, której rzeczoznawca wycenia szkodę i zleca jej naprawę.
Obowiązkowe jest używanie świateł mijania przez cały rok. Dozwolone stężenie alkoholu we krwi wynosi 0,5 promila. Jeśli przekroczysz 1,2 promila, duńska policja odbiera natychmiastowo prawo jazdy. Jeśli stężenie alkoholu we krwi wynosi 2 promile lub więcej, policja może skonfiskować samochód, sprzedać go na aukcji, a uzyskane w ten sposób środki przekazać na dochody państwa. Również znaczne przekroczenie prędkości – o 60% lub jazda z prędkością powyżej 160 km/h – może skutkować odebraniem prawa jazdy.
UWAGA! Od 31 marca 2021 obowiązują przepisy drogowe przewidujące konfiskatę pojazdu za szczególnie niebezpieczną jazdę, m. in. za przekroczenie prędkości o 100% w stosunku do dozwolonej, za jazdę z prędkością przekraczającą 200 km/h, za jazdę z ponad 2.0 promilami alkoholu we krwi. Konfiskata pojazdu następuje niezależnie od tego, czy kierującym jest właściciel, czy osoba trzecia.

Cło
Zgodnie z przepisami UE można przywozić towary do osobistego użytku, których nie zamierza się sprzedać. Za taki uznaje się przywóz wyrobów alkoholowych i tytoniowych, jeżeli nie przekraczają one następujących ilości:
● 10 l alkoholu mocnego (powyżej 22%),
● 20 l napojów z mniejszą zawartością alkoholu (np. porto, sherry),
● 90 l wina stołowego (w tym maksymalnie 60 l wina musującego),
● 110 litrów piwa,
● 800 szt. papierosów, 200 szt. cygar, 1 kg tytoniu.
Aby przywieźć alkohol lub wyroby tytoniowe, musisz mieć ukończone 16 lat. Jeśli przywozisz lub wywozisz pieniądze o wartości przekraczającej 10.000 EUR, musisz to zgłosić w Urzędzie Podatkowym. Jeśli przywozisz leki, zaopatrz się w zaświadczenie lekarskie, które potwierdzi, że musisz je stosować.

Przepisy prawne
Za wwóz, posiadanie lub sprzedaż nawet najmniejszych ilości narkotyków grozi kara wieloletniego pozbawienia wolności. Wystrzegaj się kupowania towarów niewiadomego pochodzenia i zachowuj paragony potwierdzające ich zakup. Zabroniona jest sprzedaż uliczna i obnośna, a także nocowanie na ulicach i w parkach. Niedozwolona jest sprzedaż napojów alkoholowych osobom poniżej 16 roku życia, a wyrobów tytoniowych – osobom poniżej 18 roku życia.
Jeśli zamierzasz przyjechać z psem, pamiętaj, że w Danii jest 13 niedozwolonych ras, w tym pitbull terrier, amstaff i buldog amerykański. Obowiązkowe jest ubezpieczenie OC dla psa.

Przydatne informacje
Języki obce powszechnie znane: j. angielski, j. niemiecki (głównie na Jutlandii).

Wyspy Owcze (Faroe Islands)
Stolica: Thorshavn
Waluta: korona farerska (FRK), odpowiada wartości korony duńskiej (DKK)
Języki urzędowe: farerski, duński
Wyspy Owcze to terytorium autonomiczne zależne od Danii. Wyspy Owcze nie są członkiem UE. Połączenia promowe z Danią, Norwegią i Islandią obsługuje farerski przewoźnik Smyril Line, połączenia lotnicze z Kopenhagą – Atlantic Airways. Dokumentem uprawniającym do wjazdu jest ważny paszport lub ważny dowód osobisty. Wiza nie jest wymagana. Maksymalny okres pobytu turystycznego wynosi 3 miesiące. Przy wjeździe należy wykazać się wystarczającymi środkami finansowymi. Prawo do opieki medycznej dla obywateli UE (na podstawie Rozporządzenia Rady nr 1408/71 z 14 lipca 1971 r.) nie obejmuje Wysp Owczych. Europejska Karta Ubezpieczenia Zdrowotnego EKUZ nie jest tu honorowana. Warto wykupić ubezpieczenie, które obejmuje pokrycie kosztów leczenia, pobytu w szpitalu, transportu chorego do kraju itp. Zagrożenia sanitarno-epidemiologiczne nie występują, nie ma obowiązku szczepień. Na Wyspach Owczych obowiązują lokalne przepisy celne odrębne od przepisów unijnych. Bezcłowy wwóz towarów do osobistego użytku obejmuje przykładowo:
● 1l alkoholu mocnego (powyżej 22%, maksymalnie 60%),
● 1l mocnego wina lub 2 l wina stołowego,
● 250 ml wody toaletowej,
● 100 szt. papierosów,
● 50 cygar.
Alkohol mogą wwozić osoby powyżej 18. roku życia. Maksymalna wartość przewożonych towarów bezcłowych nie może przekraczać 2.500 DKK. Obowiązuje bezwzględny zakaz przywożenia zwierząt, dotyczy to także kotów i psów przy wjazdach turystycznych. Osoby, które nie są rezydentami Wysp, mogą ubiegać się o zwrot podatku VAT od zakupionych towarów, których wartość przekracza 300 DKK. Szczegółowe informacje można znaleźć na stronach internetowych urzędu podatkowego i celnego: www.taks.fo. Wymagana jest zielona karta (ubezpieczenie pojazdu za granicą). Jeśli jej nie masz, możesz wykupić przy wjeździe na Wyspy od firmy ubezpieczeniowej Tryggingarfelagid Frroyar. Warto wykupić dodatkowe ubezpieczenie pojazdu. Transport publiczny jest dobrze zorganizowany. Telefon alarmowy – 112.
Informacje na temat Wysp Owczych można znaleźć na stronach internetowych: www.faroeislands.com oraz www.visitfaroeislands.com. W Kopenhadze znajduje się biuro Przedstawiciela Wysp Owczych (Strandgade 91, 4. sal, 1401 Copenhagen K; tel. 0045 32 83 37 70, faks 0045 32 83 37 75, e-mail: copenhagen@tinganes.fo).

Pogoda
Linki do stron z prognozami i informacjami o pogodzie
Meteoblue (Tórshavn - Wyspy Owcze): https://www.meteoblue.com/en/weather/forecast/multimodel/t%c3%b3rshavn_faroe-islands_2611396
Yr.no (różne miejscowości): https://www.yr.no/

Zorza polarna
To największa dla nas atrakcja tego kraju i główny cel naszych wypraw.
Przeczytaj nasz poradnik: "Jak fotografować zorzę?";
Oficjalna prognoza zorzy i zachmurzenia (Islandzki Instytut Meteorologiczny): en.vedur.is/weather/forecasts/aurora/