Teraz jest poniedziałek, 6 kwietnia 2020, 04:14

Strefa czasowa: UTC + 2




Utw├│rz nowy w─ůtek Odpowiedz w w─ůtku
Przejd┼║ na stron─Ö Poprzednia strona  1, 2, 3, 4, 5, 6  Nast─Öpna strona
Autor Wiadomo┼Ť─ç
 Tytu┼é: Re: Kwiecie┼ä 2016
PostNapisane: niedziela, 24 kwietnia 2016, 09:39 
Offline
SuperUser
SuperUser
Avatar u┼╝ytkownika

Do┼é─ůczy┼é(a): wtorek, 25 sierpnia 2009, 14:22
Posty: 7979
Lokalizacja: Przysietnica: PTMA Warszawa.
Halo, tu ISS! Czyli szalone ┼╝ycie astronauty
Astronauta przebywaj─ůcy na Mi─Ödzynarodowej Stacji Kosmicznej w┼éosy obcina tylko w towarzystwie odkurzacza, nie czuje zbyt dobrze smak├│w i nie powinien si─Ö smuci─ç, bo w razie p┼éaczu ┼éza przyklei mu si─Ö do policzka. W zamian za to mo┼╝e urosn─ů─ç kilka centymetr├│w, a w ci─ůgu dnia widzi po 16 wschod├│w i zachod├│w S┼éo┼äca.
O niezwyk┼éym ┼╝yciu astronaut├│w na Mi─Ödzynarodowej Stacji Kosmicznej (ISS) opowiada┼é S┼éawomir Zdybski z Europejskiej Agencji Kosmicznej. Podczas spotkania w Centrum Nauki Kopernik w Warszawie odpowiada┼é na pytania uczni├│w i nauczycieli zainteresowanych przestrzeni─ů kosmiczn─ů.

"Lot na ISS por├│wna┼ébym do sytuacji, kiedy znacie Pa┼ästwo wszystkie urz─ůdzenia domu, w kt├│rym kiedy┼Ť zamieszkacie, wiecie, jakie maj─ů funkcje, potraficie je roz┼éo┼╝y─ç i z┼éo┼╝y─ç, naprawi─ç. Co wi─Öcej, potraficie udzieli─ç pomocy medycznej wszystkim w swojej rodzinie. Wiecie wszystko na temat naprawy i z┼éo┼╝enia rzeczy, kt├│re zam├│wili┼Ťcie do tego domu, a teraz s─ů w drodze i dotr─ů za kilka miesi─Öcy. Umiecie naprawi─ç te┼╝ samoch├│d, kt├│rym przyje┼╝d┼╝a dostawca. W┼éa┼Ťnie tak przygotowani s─ů astronauci. Ucz─ů si─Ö o wszystkich systemach, podsystemach, podzespo┼éach na Stacji Kosmicznej" - m├│wi┼é Zdybski.

Na pocz─ůtku, kiedy dopiero s─ů wybierani, astronauci przechodz─ů mn├│stwo test├│w psychologicznych. Specjali┼Ťci sprawdzaj─ů np., jak pracuj─ů w zespole, jak cz─Östo podejmuj─ů ryzyko. Potem - na kilka dni czy tygodni - zabierani s─ů do miejsc, kt├│re maj─ů oddawa─ç warunki panuj─ůce w przestrzeni kosmicznej, np. do jaski┼ä. S─ů tam wprawdzie z instruktorami, ale bez ┼Ťwiat┼éa dziennego, w izolacji, z ograniczon─ů ilo┼Ťci─ů jedzenia. Przez ca┼éy ten czas musz─ů jednak pracowa─ç i s─ů wystawiani na ro┼╝ne ci─Ö┼╝kie pr├│by.

Trening - przebywaj─ůcego na ISS - brytyjskiego astronauty Tima Peake'a, z kt├│rym na ┼╝ywo ┼é─ůczyli si─Ö uczestnicy spotkania w CNK trwa┼é sze┼Ť─ç lat. Do Europejskiego Korpusu Astronaut├│w trafi┼é w 2009 roku razem z pi─ůtk─ů innych os├│b. Od tamtej pory trenowa┼é dzie┼ä w dzie┼ä. "Na stacji w┼éa┼Ťciwie niewiele jest nieprzewidywalnych rzeczy i zdarze┼ä. To oczywi┼Ťcie dobrze. Najbardziej zaskoczy┼éo mnie to, ┼╝e naprawd─Ö przydaje si─Ö tutaj umiej─Ötno┼Ť─ç sk┼éadania mebli z IKEA. Czyli w gruncie rzeczy umiej─Ötno┼Ť─ç pos┼éugiwania si─Ö prostymi narz─Ödziami" - ┼╝artowa┼é Peake w rozmowie z polskimi uczniami i nauczycielami.

Czasem jednak - nawet tak dobrze przygotowanych astronaut├│w - mo┼╝e spotka─ç jaka┼Ť niespodzianka. Jak wspomina┼é Zdybski, jednym z najlepszych przyk┼éad├│w jest historia du┼äskiego astronauty Andreasa Mogensena. Na ISS przebywa┼é on tylko dziesi─Ö─ç dni we wrze┼Ťniu 2015 roku. Podczas pierwszego eksperymentu, kt├│ry mia┼é przeprowadzi─ç na Stacji mia┼é i┼Ť─ç do innego modu┼éu ISS, wyci─ůgn─ů─ç rzeczy, kt├│rych potrzebowa┼é, wr├│ci─ç i zacz─ů─ç pracowa─ç. "Poruszam si─Ö w stron─Ö tego modu┼éu, robi─Ö zakr─Öt i nie wiem, gdzie jestem. Pierwsza rzecz, kt├│ra mi przysz┼éa do g┼éowy: sze┼Ť─ç lat treningu, a ja si─Ö zgubi┼éem za pierwszym zakr─Ötem" - m├│wi┼é p├│┼║niej Mogensen. Szcz─Ö┼Ťliwie w tym module pracowa┼é r├│wnie┼╝ astronauta z NASA, kt├│ry zorientowa┼é si─Ö, ┼╝e Du┼äczyk jest mocno zdezorientowany. Podpowiedzia┼é mu wi─Öc, aby przekr─Öci┼é si─Ö o 180 stopni. Wtedy wszystko sta┼éo si─Ö jasne i na swoim miejscu.

Z kolei podczas styczniowego spaceru kosmicznego Tima Peake'a w znacznie powa┼╝niejsze tarapaty wpad┼é jego kompan - ameryka┼äski astronauta Tim Kopra. Przebywaj─ůc w otwartej przestrzeni kosmicznej zauwa┼╝y┼é, ┼╝e w jego he┼émie znajduje si─Ö ciecz. Po szybkiej konsultacji z Ziemi─ů musia┼é wraca─ç do ┼Ťluzy ISS. "To bardzo niebezpieczna sytuacja, bo w kosmosie woda do nas przylega. Jeste┼Ťmy w kombinezonie, nie mamy mo┼╝liwo┼Ťci otworzenia he┼ému i wytarcia si─Ö. Je┼Ťli woda b─Ödzie si─Ö zbiera┼éa lub dostanie si─Ö w obr─Öb nosa, to astronauta nie b─Ödzie m├│g┼é oddycha─ç. Podobna sytuacja zaskoczy┼éa kiedy┼Ť w┼éoskiego astronaut─Ö. Kiedy dotar┼é do ┼Ťluzy, w swoim kombinezonie mia┼é ju┼╝ sporo wody. Gdyby zosta┼é kilka minut d┼éu┼╝ej, lub by┼éby dalej i nie m├│g┼é szybko dotrze─ç do Stacji, to mia┼éby powa┼╝ne problemy" - przypomnia┼é Zdybski.

┼╗ycie na Stacji, cho─ç fascynuj─ůce, ma jednak pewne minusy. Jednym z nich jest jedzenie. Na ┼Ťwie┼╝e produkty, np. owoce, astronauci mog─ů liczy─ç tylko od czasu do czasu, kiedy do ISS docieraj─ů statki dostawcze. Trudno jest tam r├│wnie┼╝ ugotowa─ç czego┼Ť smakowitego. "Wszystko, co by┼Ťmy wlali do garnka unosi┼éoby si─Ö. Poza tym mechanizm gotowania, w kt├│rym od spodu dostarczamy ciep┼éo do zaczynaj─ůcej si─Ö gotowa─ç potrawy, ze wzgl─Ödu na mikrograwitacj─Ö nie dzia┼éa. Jedzenie, kt├│re si─Ö tam dostaje musi by─ç ju┼╝ gotowe. Mo┼╝na do niego doda─ç jedynie troch─Ö wody i rozdrobni─ç" - opisa┼é S┼éawomir Zdybski.

Proces przygotowywania kosmicznej jajecznicy pokazywał Tim Peake.
Trudno powiedzie─ç, by ┼╝├│┼éta substancja wygl─ůda┼éa zach─Öcaj─ůco. Astronauci mog─ů mie─ç mniejszy apetyt, jednak nie tylko z powodu wygl─ůdu potraw, kt├│re musz─ů je┼Ť─ç. "W stanie niewa┼╝ko┼Ťci p┼éyny ustrojowe w─Ödruj─ů do g├│ry, ┼Ťluz├│wki p─Öczniej─ů, czujemy si─Ö troch─Ö zakatarzeni i mamy te┼╝ mniejszy apetyt. Odczucie smaku w kosmosie jest nieco zaburzone, dlatego do swoich potraw astronauci lubi─ů dodawa─ç sporo soli lub pieprzu" - wyja┼Ťni┼é Zdybski.


Kiedy astronauci debiutuj─ůcy w kosmosie docieraj─ů na ISS i zaczynaj─ů na sta┼ée funkcjonowa─ç w warunkach mikrograwitacji, w ich organizmie nast─Öpuje sporo innych zmian. "Jedn─ů z wa┼╝nych rzeczy jest dezorientacja. Nasz b┼é─Ödnik nie jest przyzwyczajony do braku wektora grawitacji, kt├│ry na Ziemi m├│wi, gdzie jest d├│┼é, a gdzie g├│ra. Pojawiaj─ů si─Ö b├│le g┼éowy. Nasze cia┼éo si─Ö rozci─ůga (...) Nie ma grawitacji wi─Öc nie ma te┼╝ co ┼Ťciska─ç naszego kr─Ögos┼éupa, przez co mo┼╝na urosn─ů─ç kilka centymetr├│w. Pojawia si─Ö te┼╝ p─Öcznienie twarzy. Na pocz─ůtku nie jest przyjemnie, ale organizm przystosowuje si─Ö dosy─ç szybko" - zapewni┼é Zdybski.

Przebywaj─ůcy na ISS w┼éa┼Ťciwie nie mog─ů te┼╝ okre┼Ťli─ç, czy maj─ů akurat dzie┼ä czy noc. "ISS porusza si─Ö bardzo szybko, prawie 30 tys. km na godzin─Ö, a jedno okr─ů┼╝enie wok├│┼é Ziemi wykonuje w 92 minuty. Przez 46 minut jeste┼Ťmy wi─Öc po stronie, kt├│ra jest dla nas dniem, a przez nast─Öpne 46 po stronie, kt├│ra jest dla nas noc─ů. Przez to astronauci widz─ů po 16 wschod├│w i zachod├│w S┼éo┼äca w ci─ůgu dnia" - opisa┼é Zdybski. Na szcz─Ö┼Ťcie znaleziono pewne rozwi─ůzanie. "Zdecydowano, ┼╝e wybierzemy czas obowi─ůzuj─ůcy na stacji, kt├│ry b─Ödzie odpowiada┼é czasowi GMT, czyli po┼éudnikowi, kt├│ry przechodzi przez Greenwich w Wielkiej Brytanii" - wyja┼Ťni┼é.

Zasmucony astronauta nie mo┼╝e sobie nawet za bardzo pop┼éaka─ç w kosmosie. Nie mo┼╝e, bo ┼ézy nie sp┼éyn─ů spokojnie po jego policzku, ale uformuj─ů si─Ö w du┼╝─ů kul─Ö i przyklej─ů do policzka, nosa, albo nawet zahacz─ů o drugie oko. Najlepiej ten proces opisa┼é kanadyjski astronauta Chris Hadfield
Nieco lepiej jest ze strzy┼╝eniem w┼éos├│w i goleniem brody. Ta czynno┼Ť─ç przebiega w┼éa┼Ťciwie podobnie jak na Ziemi, z t─ů r├│┼╝nic─ů, ┼╝e niezb─Ödna jest asysta... odkurzacza. "Musimy unika─ç sytuacji, w kt├│rej obci─Öte w┼éosy rozprzestrzeni┼éyby si─Ö po ca┼éej Stacji. Mamy wi─Öc do tego specjalny odkurzacz, kt├│ry zbiera odci─Öte w┼éosy. Prawdopodobnie nie jeste┼Ťmy w stanie zebra─ç ich wszystkich, ale na ISS jest ci─ůg┼éy, lekki przeci─ůg bo powietrze przesuwa si─Ö z pr─Ödko┼Ťci─ů 10 cm/s. Dzi─Öki temu w┼éosy czy inne niewielkie odpadki s─ů wci─ůgane do filtr├│w i tam zatrzymywane" - opisa┼é. Obcinanie w┼éos├│w demonstrowa┼éo dw├│ch ameryka┼äskich astronaut├│w, kt├│rzy przycinali w┼éosy w┼éoskiej astronautki - Samanty Cristoforetti.
A co si─Ö dzieje z innymi odpadkami? Te pochodz─ůce z eksperyment├│w, albo zu┼╝yte ubrania, kt├│rych na Stacji nie pierze si─Ö z braku pralki, pakowane s─ů do statk├│w dostawczych. Zape┼énione statki oddzielaj─ů si─Ö od ISS, a potem wchodz─ů w atmosfer─Ö gdzie ulegaj─ů spaleniu. "S─ů te┼╝ odpadki biologiczne, kt├│rych u┼╝ywa si─Ö ponownie. W tym przypadku technologi─Ö mamy tak dobrze dopracowan─ů, ┼╝e np. mocz jest filtrowany i u┼╝ywany jako woda" - wyja┼Ťni┼é Zdybski.

S┼éawomir Zdybski by┼é wsp├│┼éprowadz─ůcym wideo-spotkanie z przebywaj─ůcym na ISS astronaut─ů Timem PeakeÔÇÖm, kt├│re zorganizowano w Centrum Nauki Kopernik. Wzi─Öli w nim udzia┼é uczestnicy projektu "Kariery kosmiczne 2016" - organizowanego przez Europejskie Biuro Edukacji Kosmicznej ESERO-Polska w ramach wsp├│┼épracy mi─Ödzy Europejsk─ů Agencj─ů Kosmiczn─ů i Centrum Nauki Kopernik.

PAP - Nauka w Polsce, Ewelina Krajczyńska

ekr/ agt/
Tagi: cnk
http://naukawpolsce.pap.pl/aktualnosci/ ... nauty.html


Za┼é─ůczniki:
ISS.jpg
ISS.jpg [ 24.64 KiB | Przegl─ůdane 1137 razy ]

_________________
Wszech┼Ťwiat to wszystko, co mam i lubi─Ö.
G├│ra
 Zobacz profil  
 

 Tytu┼é: Re: Kwiecie┼ä 2016
PostNapisane: niedziela, 24 kwietnia 2016, 09:41 
Offline
SuperUser
SuperUser
Avatar u┼╝ytkownika

Do┼é─ůczy┼é(a): wtorek, 25 sierpnia 2009, 14:22
Posty: 7979
Lokalizacja: Przysietnica: PTMA Warszawa.
Polski film pt. ÔÇ×SupernovaÔÇŁ nagrodzony w Stanach Zjednoczonych
Polski film pt. ÔÇ×SupernovaÔÇŁ, w artystyczny spos├│b ┼é─ůcz─ůcy tajemnice kosmosu - badane przez naukowc├│w, z tajemnicami ludzkiej duszy, otrzyma┼é nagrod─Ö podczas 49. WorldFest Houston Film Festival, kt├│ry jest jednym z najstarszych i najwi─Ökszych festiwali filmowych w USA.
ÔÇ×SupernovaÔÇŁ jest kr├│tkometra┼╝owym filmem fabularnym opowiadaj─ůcym o m┼éodym filmowcu, kt├│ry przyje┼╝d┼╝a do obserwatorium astronomicznego, aby zrobi─ç film o emerytowanym profesorze astronomii. Okazuje si─Ö to nie takie proste jak przypuszcza┼é.

W filmie wykorzystano spektakularne zdj─Öcia kosmosu z ameryka┼äskiej agencji kosmicznej NASA, a sceny kr─Öcono m.in. w plac├│wkach astronomicznych: w Centrum Astronomii UMK w Toruniu (w tym na najwi─Ökszym polskim radioteleskopie) oraz w Planetarium i Obserwatorium Astronomicznym w Grudzi─ůdzu. Produkcja uzyska┼éa patronat od kilku astronomicznych organizacji i instytucji.

Re┼╝yserem filmu jest Andrzej Cichocki, a producentem Uniwersytet ┼Ül─ůski, przy wsp├│┼éudziale Polskiego Instytutu Sztuki Filmowej. W g┼é├│wne role wcielili si─Ö Andrzej Wichrowski, Cezary ┼üukaszewicz, Ewelina Szostkowa.

49. WorldFest Houston Film Festival otrzymuje ka┼╝dego roku ponad 4500 zg┼éosze┼ä. W przeciwie┼ästwie do wielu innych festiwali, filmy s─ů oceniane w bardzo licznych kategoriach, kt├│rych jest oko┼éo 200. Swoje pierwsze nagrody zdobywali tutaj re┼╝yserzy tacy jak Steven Spielberg, George Lucas, David Lynch, bracia Coen, Ang Lee, czy Ridley Scott.

Jednym ze sponsor├│w festiwalu jest ameryka┼äska agencja kosmiczna NASA. W zwi─ůzku z tym w┼Ťr├│d festiwalowych kategorii znalaz┼éa si─Ö jedna nawi─ůzuj─ůca do kosmosu.

Film ÔÇ×SupernovaÔÇŁ otrzyma┼é nagrod─Ö Platinum Remi Award w kategorii ÔÇ×The WorldFest NASA AwardsÔÇŁ. W┼Ťr├│d nagrodzonych w tej kategorii mo┼╝emy dopatrze─ç si─Ö pewnego dodatkowego polskiego akcentu. Nagrod─Ö Silver Remi Award otrzyma┼é film pt. ÔÇ×Eris: A Return To The MoonÔÇŁ, kt├│rego re┼╝yserka nosi polsko brzmi─ůce nazwisko: Abby Kwiatkowski. Z kolei nagrod─Ö Gold Remi Award zdoby┼é film pt. ÔÇ×NovaÔÇŁ, kt├│rego re┼╝yserem jest Joshua Sikora.

Film ÔÇ×SupernovaÔÇŁ b─Ödzie mo┼╝na obejrze─ç nied┼éugo w Krakowie i w Toruniu. W sobot─Ö 23 kwietnia b─Ödzie pokazywany w ramach Festiwalu Filmu Filozoficznego w Krakowie. Z kolei w niedziel─Ö 24 kwietnia odb─Ödzie si─Ö pokaz Toruniu w trakcie 16. Toru┼äskiego Festiwalu Nauki i Sztuki - ÔÇ×SupernovaÔÇŁ b─Ödzie jednym z film├│w pokazywanych na ekranie kinowym w ramach imprezy o nazwie ÔÇ×Z kamer─ů w┼Ťr├│d gwiazdÔÇŁ w Akademickim Centrum Kultury i Sztuki "Od Nowa" o godz. 16.00. (PAP)

cza/ krf
http://naukawpolsce.pap.pl/aktualnosci/ ... onych.html


Za┼é─ůczniki:
Polski film.jpg
Polski film.jpg [ 15.2 KiB | Przegl─ůdane 1137 razy ]

_________________
Wszech┼Ťwiat to wszystko, co mam i lubi─Ö.
G├│ra
 Zobacz profil  
 
 Tytu┼é: Re: Kwiecie┼ä 2016
PostNapisane: niedziela, 24 kwietnia 2016, 09:43 
Offline
SuperUser
SuperUser
Avatar u┼╝ytkownika

Do┼é─ůczy┼é(a): wtorek, 25 sierpnia 2009, 14:22
Posty: 7979
Lokalizacja: Przysietnica: PTMA Warszawa.
Naukowcy zbadaj─ů chochliki w wysokich warstwach atmosfery
Wy┼éadowania atmosferyczne w wysokich warstwach atmosfery, zwane elfami, krasnoludkami lub chochlikami, zbada mi─Ödzynarodowy zesp├│┼é naukowc├│w. Jeszcze w 2016 r. na pok┼éadzie ISS badacze umieszcz─ů specjalne urz─ůdzenie - ASIM - do rejestracji zjawisk tego typu.
Eksperyment ASIM - Atmosphere-Space Interaction Monitor - zaprojektowa┼éa Europejska Agencja Kosmiczna. W badaniach uczestnicz─ů naukowcy m.in. z Norwegii, Danii, Hiszpanii. Z Polski w projekt zaanga┼╝owane jest m.in. Centrum Bada┼ä Kosmicznych Polskiej Akademii Nauk. Mi─Ödzynarodowy zesp├│┼é ma bada─ç wy┼éadowania atmosferyczne zachodz─ůce w wysokich warstwach atmosfery.

"Takie wy┼éadowania - zwane elfami, gnomami, krasnoludkami, chochlikami - s─ů widoczne z wysokich orbit, pok┼éad├│w lec─ůcych odpowiednio wysoko samolot├│w czy z wierzcho┼ék├│w wysokich g├│r" - m├│wi PAP dr Piotr Orlea┼äski z Centrum Bada┼ä Kosmicznych PAN.

Ich najbardziej charakterystyczn─ů cech─ů jest to, ┼╝e towarzysz─ů burzom na Ziemi, ale zachodz─ů wysoko ponad chmurami i zamiast do do┼éu, kieruj─ů si─Ö ku g├│rze. "Pierwsze takie efekty zaobserwowano kilkadziesi─ůt lat temu, ale wci─ů┼╝ jeszcze stanowi─ů tajemnic─Ö. Pochodzenie tych zjawisk, ich przebieg i odzia┼éywanie na ca┼é─ů atmosfer─Ö pozostaj─ů nieznane" - dodaje dr Grzegorz Brona, prezes firmy Creotech Instruments, kt├│ra r├│wnie┼╝ bierze udzia┼é w projekcie ASIM.

Jak zaznacza dr Orlea┼äski, w pracach mi─Ödzynarodowego zespo┼éu chodzi przede wszystkim o zbadanie samej fizyki zjawiska. Mo┼╝e ono da─ç te┼╝ wiele praktycznych informacji o jonosferze, czyli warstwie atmosfery po┼éo┼╝onej 50ÔÇô60 km nad powierzchni─ů Ziemi i zawieraj─ůcej praktycznie tylko zjonizowane cz─ůstki gaz├│w atmosferycznych. "Jeste┼Ťmy zainteresowani wszelkimi charakterystykami jonosfery, bo wp┼éywa m.in. na propagacj─Ö fal radiowych" - wyja┼Ťnia dr Orlea┼äski.

"Do tej pory, aby prowadzi─ç badania tego typu zjawisk, mo┼╝na by┼éo wej┼Ť─ç na wysok─ů g├│r─Ö, poczeka─ç, a┼╝ chmury b─Öd─ů poni┼╝ej i obserwowa─ç wy┼éadowania. Mo┼╝na by┼éo te┼╝ lecie─ç samolotem i mie─ç nadziej─Ö, ┼╝e si─Ö co┼Ť zobaczy. Takie zdj─Öcia s─ů oczywi┼Ťcie ju┼╝ dost─Öpne, ale to ┼╝adne badanie. Chodzi o to, aby to robi─ç sukcesywnie, kompleksowo i projektowa─ç ten eksperyment tak, aby nie by┼é przypadkowy" - opisuje naukowiec z CBK PAN.

W tej chwili CBK PAN uczestniczy ju┼╝ w dw├│ch eksperymentach umo┼╝liwiaj─ůcych badania wy┼éadowa┼ä w wysokich warstwach atmosfery. Jeden to francuski satelita TARANIS, kt├│rego skonstruowano specjalnie do obserwacji tego typu wy┼éadowa┼ä. Drugi to zestaw aparatury, kt├│ry zostanie umieszczony na pok┼éadzie Mi─Ödzynarodowej Stacji Kosmicznej.

Eksperyment ASIM b─Ödzie sk┼éada┼é si─Ö z kilku kamer robi─ůcych zdj─Öcia oraz zaawansowanego spektrometru/teleskopu promieniowania X i Gamma. "Gotowy zestaw urz─ůdze┼ä b─Ödzie umieszczony w europejskiej cz─Ö┼Ťci Mi─Ödzynarodowej Stacji Kosmicznej - module Columbus. Na zewn─ůtrz tego modu┼éu znajduj─ů si─Ö specjalne platformy do umieszczenia instrument├│w tego typu" - t┼éumaczy dr Orlea┼äski.

Specjali┼Ťci z Centrum Bada┼ä Kosmicznych PAN buduj─ů zasilanie do spektrometru. Creotech Instruments odpowiada za odpowiedni monta┼╝ tego zasilania. Naukowcy z Norwegii przygotowali detektory spektrometru, Du┼äczycy komputer pok┼éadowy, a Hiszpanie - cz─Ö┼Ťci mechaniczne.

Do ISS ca┼éo┼Ť─ç doleci w module transportowym Dragon wyniesionym przez rakiet─Ö Falcon. Start ma odby─ç si─Ö w ko┼äcu 2016 roku. "Za┼éo┼╝enia s─ů takie, ┼╝e badania b─Öd─ů prowadzone przez kilka lat. Jednak ┼╝ycie pokazuje, ┼╝e eksperymenty projektowane przez ESA trwaj─ů znacznie d┼éu┼╝ej, ni┼╝ zak┼éadano" - m├│wi dr Orlea┼äski.

PAP - Nauka w Polsce, Ewelina Krajczyńska

ekr/ mrt/
Tagi: cbk pan
http://naukawpolsce.pap.pl/aktualnosci/ ... sfery.html


Za┼é─ůczniki:
Naukowcy zbadaj─ů chochliki w wysokich warstwach atmosfery.jpg
Naukowcy zbadaj─ů chochliki w wysokich warstwach atmosfery.jpg [ 12.37 KiB | Przegl─ůdane 1137 razy ]

_________________
Wszech┼Ťwiat to wszystko, co mam i lubi─Ö.
G├│ra
 Zobacz profil  
 
 Tytu┼é: Re: Kwiecie┼ä 2016
PostNapisane: niedziela, 24 kwietnia 2016, 09:44 
Offline
SuperUser
SuperUser
Avatar u┼╝ytkownika

Do┼é─ůczy┼é(a): wtorek, 25 sierpnia 2009, 14:22
Posty: 7979
Lokalizacja: Przysietnica: PTMA Warszawa.
Menstruacja w stanie niewa┼╝ko┼Ťci.
NASA pochyla si─Ö nad zagadnieniem

W kosmosie jest coraz wi─Öcej kobiet. Nic zatem dziwnego, ┼╝e naukowcy pochylaj─ů si─Ö nad tak osobliwymi tematami jak menstruacja czy antykoncepcja w stanie niewa┼╝ko┼Ťci. Opracowuj─ů jak najlepsze metody maj─ůce przygotowa─ç kobiece cia┼éa na mi─Ödzyplanetarne i wieloletnie misje.
Prawdopodobnie jeszcze w pierwszej po┼éowie tego wieku cz┼éowiek poleci w pierwsz─ů mi─Ödzyplanetarn─ů misj─Ö. B─Ödzie ona trwa─ç kilka lat. Naukowcy ju┼╝ teraz badaj─ů jej potencjalny wp┼éyw na zdrowie cz┼éowieka i szukaj─ů rozwi─ůza┼ä, by uczyni─ç podr├│┼╝ i sam pobyt w przestrzeni kosmicznej jak najbardziej zno┼Ťnym. Pochylili si─Ö nawet nad tematem menstruacji.
Miesi─ůczka w stanie niewa┼╝ko┼Ťci
Wi─Ökszo┼Ť─ç kobiet st─ůpaj─ůcych po Ziemi my┼Ťli o miesi─ůczce w kategorii niedogodno┼Ťci. A co dopiero maj─ů powiedzie─ç astronautki, dla kt├│rych utrzymanie higieny intymnej jest nie lada wyzwaniem. Przede wszystkim we znaki daje si─Ö ograniczona dost─Öpno┼Ť─ç do bie┼╝─ůcej wody. Co wi─Öcej - system recyklingu na Mi─Ödzynarodowej Stacji Kosmicznej, kt├│ry s┼éu┼╝y do odzyskiwania wody z moczu, nie zosta┼é zaprojektowany z my┼Ťl─ů o mo┼╝liwo┼Ťci filtracji menstruacyjnej krwi. Ponadto zmiana produkt├│w higienicznych w warunkach mikrograwitacji r├│wnie┼╝ musi wysoce utrudniona. Dlatego panie stacjonuj─ůce na ISS musz─ů wstrzymywa─ç menstruacj─Ö na czas misji. Najcz─Ö┼Ťciej korzystaj─ů z pigu┼éek lub plastr├│w antykoncepcyjnych, kt├│re wykorzystuj─ůc kombinacj─Ö estrogenu i progesteronu hamuj─ů cykl. Czy ta metoda sprawdzi si─Ö podczas d┼éugoletniej kosmicznej misji? Raczej nie, twierdz─ů dr Varsha Jain z Centre of Human & Aerospace Physiological Sciences w Londynie i dr Virginia Wotring, profesor z Centrum Medycyny Kosmicznej w Baylor College of Medicine w Teksasie, kt├│re specjalnie dla NASA opracowa┼éy publikacj─Ö na temat menstruacji w mikrograwitacji.
Kosmiczna antykoncepcja
Pigu┼éka antykoncepcyjna nie b─Ödzie dobrym rozwi─ůzaniem podczas mi─Ödzyplanetarnych misji, bo hormony w niej zawarte wp┼éywaj─ů negatywnie na g─Östo┼Ť─ç ko┼Ťci. Cho─ç straty te nie s─ů problemem tu na Ziemi, to w czasie lot├│w kosmicznych, kiedy utrata g─Östo┼Ťci jest przyspieszona, stwarza to powa┼╝ne zagro┼╝enia dla zdrowia astronautek.
Ponadto pigu┼ék─Ö nale┼╝y przyjmowa─ç codziennie. Trzyletnia misja daje zatem 1100 tabletek, kt├│re trzeba by gdzie┼Ť przechowywa─ç, a jak wiadomo w statku kosmicznym ka┼╝dy dodatkowy kilogram czy wolna przestrze┼ä maj─ů znaczenie. Im pojazd l┼╝ejszy, tym lepiej. Ponadto nie zbadano jeszcze wp┼éywu promieniowania kosmicznego na trwa┼éo┼Ť─ç pigu┼éek antykoncepcyjnych i nie ma pewno┼Ťci, ┼╝e by┼éyby skuteczne po kilkunastu miesi─ůcach w przestrzeni.
Najlepszym rozwi─ůzaniem proponowanym przez dr Jain i prof. Wotring, wydaj─ů si─Ö by─ç podsk├│rne implanty. To kilkucentymetrowe pr─Öciki, kt├│re wszczepia si─Ö pod sk├│r─Ö (zazwyczaj w g├│rnej cz─Ö┼Ťci ramienia), ┼╝eby mog┼éy wydziela─ç ┼╝e┼äski hormon progesteron i zapobiega─ç zaj┼Ťciu w ci─ů┼╝─Ö. Metoda jest bardzo wygodna i wystarcza na d┼éugi czas, od 6 miesi─Öcy do 5 lat. Ponadto nie wp┼éywa na g─Östo┼Ť─ç ko┼Ťci, implant nie powinien przesuwa─ç si─Ö pod sk├│r─ů podczas startu, l─ůdowania czy w stanie niewa┼╝ko┼Ťci i raczej nie b─Ödzie kolidowa─ç z kosmiczn─ů odzie┼╝─ů, nawet ┼Ťci┼Ťle przylegaj─ůcymi skafandrami.

- Poniewa┼╝ coraz wi─Öcej kobiet pojawia si─Ö w przestrzeni kosmicznej, musz─ů one doskonale pozna─ç mechanizm dzia┼éania swoich cia┼é w stanie niewa┼╝ko┼Ťci i mie─ç dost─Öp do jak najlepszych warunk├│w higienicznych tam na g├│rze - m├│wi─ů autorki publikacji dla NASA.
O tym, ┼╝e kobiecie w kosmosie nie jest ┼éatwo przekonywa┼éa astronautka Karen Nyberg, stacjonuj─ůca na ISS w 2013 r., kt├│ra nakr─Öci┼éa film instrukta┼╝owy o tym, jak umy─ç d┼éugie w┼éosy:
http://tvnmeteo.tvn24.pl/informacje-pog ... 9,1,0.html


Za┼é─ůczniki:
2016-04-24_10h28_16.jpg
2016-04-24_10h28_16.jpg [ 100.72 KiB | Przegl─ůdane 1137 razy ]

_________________
Wszech┼Ťwiat to wszystko, co mam i lubi─Ö.
G├│ra
 Zobacz profil  
 
 Tytu┼é: Re: Kwiecie┼ä 2016
PostNapisane: poniedzia┼éek, 25 kwietnia 2016, 08:43 
Offline
SuperUser
SuperUser
Avatar u┼╝ytkownika

Do┼é─ůczy┼é(a): wtorek, 25 sierpnia 2009, 14:22
Posty: 7979
Lokalizacja: Przysietnica: PTMA Warszawa.
Rekordowa liczba dru┼╝yn w European Rover Challenge 2016
Do trzeciej edycji European Rover Challenge zg┼éosi┼éo si─Ö 60 dru┼╝yn, niemal dwukrotnie wi─Öcej ni┼╝ w zesz┼éym roku. To reprezentanci 12 kraj├│w ca┼éego ┼Ťwiata, m.in. Kanady, Stan├│w Zjednoczonych, W┼éoch, Polski, a nawet Peru. Fina┼é zawod├│w odb─Ödzie si─Ö w dniach od 10 do 13 wrze┼Ťnia 2016, w Centrum Wystawienniczo-Kongresowym w Jasionce, w wojew├│dztwie podkarpackim. Wydarzeniu patronuje Europejska Agencja Kosmiczna.

Jak co roku, w zawodach wezm─ů udzia┼é studenci z najlepszych uczelni technicznych na ┼Ťwiecie. Mocn─ů reprezentacj─Ö, na tle wszystkich zg┼éoszonych do konkursu zespo┼é├│w, stanowi─ů Polacy. Do konkursu zg┼éosi┼éo si─Ö a┼╝ 19 dru┼╝yn, reprezentant├│w Bia┼éegostoku, Bydgoszczy, Cz─Östochowy, Gda┼äska, Kielc, Krakowa, Lublina, ┼üodzi, Opola, Poznania, Rzeszowa, Stargardu, Warszawy oraz Wroc┼éawia.

ÔÇô W tym roku na konstruktor├│w, poza szans─ů, jak─ů daje udzia┼é w najwi─Ökszych zawodach ┼éazik├│w marsja┼äskich w Europie, czeka─ç b─Öd─ů dedykowane warsztaty mentoringowe. Ruszy┼éa tak┼╝e najbardziej presti┼╝owa liga zawod├│w robotycznych na ┼Ťwiecie ÔÇô Rover Challenge Series, zarz─ůdzana przez stowarzyszenie Mars Society ÔÇô m├│wi ┼üukasz Wilczy┼äski, dyrektor ERC. ÔÇô European Rover Challenge stanowi jeden z jej trzon├│w. W ramach ligi, dru┼╝yny rywalizuj─ůce w poszczeg├│lnych konkursach (ERC, URC oraz mniejszych zawodach krajowych), b─Öd─ů zbiera─ç punkty do klasyfikacji generalnej. Na koniec sezonu wy┼éoniony zostanie najlepszy zesp├│┼é robotyczny na ┼Ťwiecie.

Na zawodnik├│w, kt├│rzy zg┼éosili si─Ö do European Rover Challenge 2016 czeka teraz kolejne zadanie. Polega ono na przygotowaniu tzw. The Preliminary Report, zawieraj─ůcego szczeg├│┼éowe informacje dotycz─ůce projektu ┼éazika. Czas na nades┼éanie tego dokumentu minie 5. maja 2016. Na podstawie ┼é─ůcznej punktacji z tej cz─Ö┼Ťci oraz ocenianych teraz przez s─Ödzi├│w Proposals (nades┼éanych przez dru┼╝yny wraz ze zg┼éoszeniami), wy┼éonione zostan─ů najlepsze dru┼╝yny, kt├│re od 10 wrze┼Ťnia w finale, rywalizowa─ç b─Öd─ů o zwyci─Östwo w European Rover Challenge 2016.

European Rover Challenge to nie tylko najwi─Öksze w Europie, presti┼╝owe zawody ┼éazik├│w marsja┼äskich. To tak┼╝e strefa biznesu dla os├│b zwi─ůzanych z przemys┼éem oraz pokazy naukowo ÔÇô technologiczne dedykowane dla szerokiej publiczno┼Ťci, w tym rodzin z dzie─çmi ÔÇô nadaj─ůce wydarzeniu wyj─ůtkowego, edukacyjnego charakteru. Poprzednie edycje ERC przyci─ůgn─Ö┼éy ┼é─ůcznie ponad 50 tysi─Öcy widz├│w.

Dodała: Julia Liszniańska
Uaktualniła: Julia Liszniańska

Źródło: European Rover Challenge
http://news.astronet.pl/7818
European Rover Challenge to najwi─Ökszy w Europie event robotyczno-kosmiczny skierowany do przedstawicieli ┼Ťwiata nauki i biznesu, sektora new-tech, a tak┼╝e szerokiej publiczno┼Ťci.

Dodała: Julia Liszniańska

Źródło: European Rover Challenge


Za┼é─ůczniki:
2016-04-25_09h32_31.jpg
2016-04-25_09h32_31.jpg [ 145.84 KiB | Przegl─ůdane 1130 razy ]

_________________
Wszech┼Ťwiat to wszystko, co mam i lubi─Ö.
G├│ra
 Zobacz profil  
 
 Tytu┼é: Re: Kwiecie┼ä 2016
PostNapisane: poniedzia┼éek, 25 kwietnia 2016, 08:45 
Offline
SuperUser
SuperUser
Avatar u┼╝ytkownika

Do┼é─ůczy┼é(a): wtorek, 25 sierpnia 2009, 14:22
Posty: 7979
Lokalizacja: Przysietnica: PTMA Warszawa.
Ochrona obserwatori├│w astronomicznych przed zanieczyszczeniem sztucznym ┼Ťwiat┼éem - podzi─Ökowania
Wysłane przez czart
Inicjatywa Ciemne Niebo dzi─Ökuje wszystkim organizacjom, instytucjom, spo┼éeczno┼Ťciom i osobom indywidualnym, kt├│re udzieli┼éy poparcia dla poprawki dotycz─ůcej ochrony obserwatori├│w astronomicznym przed zanieczyszczeniem sztucznym ┼Ťwiat┼éem. Ministerstwo Infrastruktury zgodzi┼éo si─Ö przed┼éu┼╝y─ç o kilka dni termin z┼éo┼╝enia dokument├│w. W zwi─ůzku z tym g┼éosy poparcia mo┼╝na jeszcze nadsy┼éa─ç do poniedzia┼éku 25 kwietnia (godziny poranne) na adres podany w apelu Ciemnego Nieba.

Oto tre┼Ť─ç podzi─Ökowa┼ä:


Szanowni Państwo,

w imieniu inicjator├│w poprawki Rozporz─ůdzenia Ministra Infrastruktury, o kt├│rej pisali┼Ťmy w poprzednich mailach jak i licznych publikacjach, za kt├│re wszystkim instytucjom bardzo dzi─Ökujemy (np. tutaj), spieszymy poinformowa─ç, ┼╝e z uwagi na op├│┼║nienia w dostarczeniu przez poczt─Ö kilku pism z poparciem poprawki, zwr├│cili┼Ťmy si─Ö do Ministerstwa z pro┼Ťb─ů o przed┼éu┼╝enie mo┼╝liwo┼Ťci z┼éo┼╝enia wszystkich rekomendacji na poniedzia┼éek, 25 kwietnia. Pro┼Ťba zosta┼éa rozpatrzona pozytywnie.

W zwi─ůzku z powy┼╝szym, gdyby kto┼Ť z Pa┼ästwa mia┼é jeszcze mo┼╝liwo┼Ť─ç wys┼éania pisma popieraj─ůcego, to mo┼╝e to uczyni─ç tak, aby przesy┼éka dotar┼éa do nas najp├│┼║niej w poniedzia┼éek na rano na adres podany w apelu. Sp├│┼║nione listy niestety zgodnie z pro┼Ťb─ů Departamentu nie b─Ödziemy ju┼╝ przesy┼éa─ç osobno, z uwagi na konieczno┼Ť─ç szybkiego rozpatrzenia sprawy i skierowania jej na dalszy tok prac.

Pomimo braku pewno┼Ťci, czy niniejsza inicjatywa spotka si─Ö ze zrozumieniem ze strony Ministerstwa, pragniemy gor─ůco podzi─Ökowa─ç za szeroki odzew i ju┼╝ nades┼éane rekomendacje oraz z┼éo┼╝one deklaracje pomocy. W tym miejscu ju┼╝ teraz szczeg├│lne podzi─Ökowania chcieliby┼Ťmy z┼éo┼╝y─ç takim podmiotom i instytucjom jak:
Komitet Astronomii PAN
Obserwatorium Astronomiczne UJ
Katedra Astronomii, Instytut Fizyki Uniwersytetu Pedagogicznego w Krakowie
Wydział Fizyki i Astronomii Uniwersytetu Zielonogórskiego
Młodzieżowe Obserwatorium Astronomiczne w Niepołomicach
Polska Agencja Kosmiczna
Uniwersytet Warszawski
Wydział Fizyki, Uniwersytet w Białymstoku
Klub Astronomiczny ALMUKANTARAT
Polski Komitet O┼Ťwietleniowy, CIE Polska
Centrum Astronomiczne im.M.Kopernika PAN
Uniwersytet Wrocławski
Centrum Astronomii Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu
PTMA o/Poznań
Prze┼║mierowskie Obserwatorium Astronomiczne POA
PTMA o/Lublin
Magazyn Astronomia
Polskie Towarzystwo Astronomiczne
Urania - Post─Öpy Astronomii
Ostoja Ciemnego Nieba Gmina Sierak├│w, Izdebno i Chalin
oraz liczne osoby prywatne, fora astronomiczne i spo┼éeczno┼Ťci.

Z powa┼╝aniem

Piotr Nawalkowski
Prezes Zarz─ůdu
Stowarzyszenia POLARIS - OPP
Program Ciemne Niebo

Wi─Öcej informacji:
ÔÇó Tekst proponowanej poprawki do rozporz─ůdzenia Ministra Infrastruktury
ÔÇó Apel od programu Ciemne Niebo o wsparcie
ÔÇó Wz├│r rekomendacji dla poprawki
ÔÇó Witryna programu Ciemne Niebo
ÔÇó Astroprocent - 1% podatku na astronomi─Ö
ÔÇó Dzia┼é tematyczny o "ciemnym niebie" w portalu Uranii
http://www.urania.edu.pl/wiadomosci/och ... wania-2287


Za┼é─ůczniki:
2016-04-25_09h37_33.jpg
2016-04-25_09h37_33.jpg [ 31.91 KiB | Przegl─ůdane 1130 razy ]

_________________
Wszech┼Ťwiat to wszystko, co mam i lubi─Ö.
G├│ra
 Zobacz profil  
 
 Tytu┼é: Re: Kwiecie┼ä 2016
PostNapisane: poniedzia┼éek, 25 kwietnia 2016, 08:46 
Offline
SuperUser
SuperUser
Avatar u┼╝ytkownika

Do┼é─ůczy┼é(a): wtorek, 25 sierpnia 2009, 14:22
Posty: 7979
Lokalizacja: Przysietnica: PTMA Warszawa.
Trwa konkurs "Nasza szkolna przygoda z astronomi─ů"
Wysłane przez czart
Do ko┼äca kwietnia 2016 r. mo┼╝na nadsy┼éa─ç zg┼éoszenia do konkursu "Uranii" dla uczni├│w i szk├│┼é. Pula nagr├│d wynosi a┼╝ 10 000 z┼éotych! Do wygrania s─ů teleskopy i inny sprz─Öt astronomiczny.

Konkurs prowadzony jest w ramach promocji prenumeraty szkolnej "Uranii - Post─Öp├│w Astronomii" dofinansowywanej przez Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wy┼╝szego. Szko┼éy nadal mog─ů zg┼éasza─ç si─Ö do specjalnej prenumeraty sponsorowanej o obni┼╝onej cenie. Szczeg├│┼éy na stronie prenumeraty.

Zg┼éoszenia do konkursu "Nasza szkolna przygoda z astronomi─ů" mo┼╝na nadsy┼éa─ç do 30 kwietnia 2016 r. Szko┼é─Ö mo┼╝e zg┼éosi─ç nauczyciel-opiekun, samorz─ůd szkolny, ucze┼ä lub grupa uczni├│w (za wiedz─ů dyrekcji szko┼éy). Zadanie konkursowe polega na przedstawieniu dokumentacji dowolnej, zwi─ůzanej z astronomi─ů aktywno┼Ťci ca┼éej szko┼éy lub dowolnego zespo┼éu lub grupy uczni├│w danej plac├│wki. Dopuszczalne formy pracy konkursowej to dokumentacja dzia┼éalno┼Ťci w postaci albumu, pokazu multimedialnego, filmu lub pisemnego raportu. Jedna szko┼éa mo┼╝e przedstawi─ç wiele rodzaj├│w aktywno┼Ťci i kilka form jej dokumentacji, kt├│re b─Öd─ů oceniane jako ca┼éokszta┼ét. Do nades┼éanej dokumentacji nale┼╝y do┼é─ůczy─ç wype┼éniony formularz konkursowy.

Pula nagr├│d w konkursie wyniesie oko┼éo 10 tysi─Öcy z┼éotych. Nagrodzone szko┼éy b─Öd─ů mog┼éy same wybra─ç nagrody, wskazuj─ůc potrzebny im sprz─Öt obserwacyjny: miejsce I - za oko┼éo 3000 z┼é, miejsce II - za oko┼éo 2000 z┼é, miejsce III - za ko┼éo 1000 z┼é. Reszta puli nagr├│d b─Ödzie przeznaczona na ewentualne Grand Prix i wyr├│┼╝nienia. G┼é├│wne nagrody, za zgod─ů dyrekcji szko┼éy, mog─ů zosta─ç wr─Öczone osobi┼Ťcie przez przedstawicieli redakcji.

Warunkiem udzia┼éu jest prenumerowanie "Uranii" przez szko┼é─Ö (nadal mo┼╝na zam├│wi─ç prenumerat─Ö). Szczeg├│┼éy konkursu opisane s─ů w "Uranii" nr 1/2016.

Zachęcamy do udziału i zgłoszenia swojej szkoły!

Wi─Öcej informacji:
ÔÇó Prenumerata sponsorowana "Uranii" dla szk├│┼é
ÔÇó Regulamin konkursu "Nasza szkolna przygoda z astronomi─ů"
ÔÇó Formularz zg┼éoszeniowy do konkursu
ÔÇó "Urania" nr 1/2016 - spis tre┼Ťci
ÔÇó "Urania" nr 1/2016 - wersja na smartfony i tablety
http://www.urania.edu.pl/wiadomosci/trw ... -2266.html


Za┼é─ůczniki:
2016-04-25_09h38_58.jpg
2016-04-25_09h38_58.jpg [ 50.34 KiB | Przegl─ůdane 1130 razy ]

_________________
Wszech┼Ťwiat to wszystko, co mam i lubi─Ö.
G├│ra
 Zobacz profil  
 
 Tytu┼é: Re: Kwiecie┼ä 2016
PostNapisane: czwartek, 28 kwietnia 2016, 07:31 
Offline
SuperUser
SuperUser
Avatar u┼╝ytkownika

Do┼é─ůczy┼é(a): wtorek, 25 sierpnia 2009, 14:22
Posty: 7979
Lokalizacja: Przysietnica: PTMA Warszawa.
Mi─Ödzynarodowy zesp├│┼é z Polakiem na czele "odkry┼é egzotyczn─ů planet─Ö"
Planet─Ö, na kt├│rej rok jest kr├│tszy od ziemskiego miesi─ůca, odkry┼é zesp├│┼é kierowany przez prof. Andrzeja Niedzielskiego. Znajduje si─Ö w gwiazdozbiorze Kasjopei, oddalonym o ok. 1600 lat ┼Ťwietlnych od S┼éo┼äca.
Pracami zespo┼éu, kt├│ry jak poinformowa┼éo we wtorek Centrum Promocji i Informacji UMK odkry┼é egzotyczn─ů planet─Ö, kierowa┼é prof. Andrzej Niedzielski z Centrum Astronomii Uniwersytetu Miko┼éaja Kopernika. "Znalezisko" znajduje si─Ö przy bardzo starej, blisko dwukrotnie bardziej masywnej ni┼╝ S┼éo┼äce gwie┼║dzie.
"Ciepły Jowisz" i czerwony olbrzym
Gwiazda macierzysta o nazwie TYC 3667-1280-1 to tzw. czerwony olbrzym. Jest to obiekt o ┼Ťrednicy sze┼Ťciokrotnie wi─Ökszej ni┼╝ S┼éo┼äce i 30 razy ja┼Ťniejszy. Znajduje si─Ö w gwiazdozbiorze Kasjopei, oddalonym o ok. 1600 lat ┼Ťwietlnych od S┼éo┼äca.
- Takie planety s─ů niezwykle rzadkie, a ta odkryta jest jedyn─ů znan─ů przy tak masywnej gwie┼║dzie - zaznaczono.
Ciasna orbita i 26-dniowy rok
Planeta, nazwana zgodnie z obowi─ůzuj─ůc─ů konwencj─ů TYC 3667-1280-1 b, ma mas─Ö ponad pi─Öciokrotnie wi─Öksz─ů ni┼╝ Jowisz. TYC 3667-1280-1 b kr─ů┼╝y wok├│┼é swojej gwiazdy na bardzo ciasnej orbicie - jej "rok" trwa zaledwie 26,5 dnia. Gdyby umie┼Ťci─ç j─ů w Uk┼éadzie S┼éonecznym, by┼éby to najbli┼╝szy S┼éo┼äcu obiekt, o orbicie dwukrotnie cia┼Ťniejszej ni┼╝ orbita Merkurego. Ze wzgl─Ödu na ma┼é─ů odleg┼éo┼Ť─ç od gwiazdy, panuj─ůca na niej temperatura wynosi oko┼éo 1100 st. C.
Jedno z wielu
Jak podkre┼Ťli┼éo Centrum Promocji i Informacji, to ju┼╝ dwudziesty uk┼éad planetarny odnaleziony przez zesp├│┼é prof. Niedzielskiego. W┼Ťr├│d odkrytych uk┼éad├│w przewag─Ö liczbow─ů maj─ů stare uk┼éady planetarne przy tzw. czerwonych olbrzymach, w kt├│rych to poszukiwaniach zesp├│┼é si─Ö specjalizuje. W trzech z nich jednocze┼Ťnie odkryte zosta┼éy po dwie planety.
Odkrywane przez zesp├│┼é prof. Niedzielskiego planety zazwyczaj kr─ů┼╝─ů znacznie dalej od swoich gwiazd ni┼╝ ta przy TYC 3667-1280-1. Rekordzistk─ů w┼Ťr├│d nich jest planeta przy gwie┼║dzie BD+49 828, kt├│ra kr─ů┼╝y wok├│┼é niej w odleg┼éo┼Ťci a┼╝ 4,2 jednostki astronomicznej, a jej "rok" trwa 2590 dni.
Solo albo w duecie
Wszystkie badania prowadz─ůce do tych odkry─ç zosta┼éy wykonane za pomoc─ů 10-metrowego teleskopu Hobby-Eberly w Teksasie, a ostatnich pi─Ö─ç przy wsp├│┼éudziale w┼éoskiego teleskopu Galileusz, kt├│rego ┼Ťrednica zwierciad┼éa wynosi 3,6 m. Instrument ten wyposa┼╝ony jest w jedno z dw├│ch najdok┼éadniejszych urz─ůdze┼ä na ┼Ťwiecie - spektrograf HARPS-N, kt├│ry umo┼╝liwia pomiar pr─Ödko┼Ťci gwiazd z dok┼éadno┼Ťci─ů wy┼╝sz─ů ni┼╝ 1 m/s.
Umys┼éy z ca┼éego ┼Ťwiata
Zesp├│┼é tworz─ů: prof. Aleksander Wolszczan (Uniwersytet Stanowy Pensylwanii w Stanach Zjednoczonych), dr Eva Villaver (Uniwersytet Autonomiczny w Madrycie w Hiszpanii), dr Grzegorz Nowak (Instytut Astronomiczny Wysp Kanaryjskich w Hiszpanii), dr Monika Adam├│w (Uniwersytet Stanowy w Teksasie i Obserwatorium Astronomiczne McDonalda w Stanach Zjednoczonych oraz UMK), dr Gracjan Maciejewski (Centrum Astronomii UMK), dr Kacper Kowalik (Narodowe Centrum Zastosowa┼ä Superkomputerowych w Illinois w Stanach Zjednoczonych) oraz doktorantki Beata Deka-Szymankiewicz i Michalina Adamczyk z UMK. Badania prof. Niedzielskiego finansowane s─ů przez Narodowe Centrum Nauki.

http://tvnmeteo.tvn24.pl/informacje-pog ... 9,1,0.html


Za┼é─ůczniki:
27ab4c72-c29a-4939-8a0f-5cd777450590.jpg
27ab4c72-c29a-4939-8a0f-5cd777450590.jpg [ 164.85 KiB | Przegl─ůdane 1114 razy ]

_________________
Wszech┼Ťwiat to wszystko, co mam i lubi─Ö.
G├│ra
 Zobacz profil  
 
 Tytu┼é: Re: Kwiecie┼ä 2016
PostNapisane: czwartek, 28 kwietnia 2016, 07:31 
Offline
SuperUser
SuperUser
Avatar u┼╝ytkownika

Do┼é─ůczy┼é(a): wtorek, 25 sierpnia 2009, 14:22
Posty: 7979
Lokalizacja: Przysietnica: PTMA Warszawa.
Wostocznyj ma uniezale┼╝ni─ç Rosj─Ö od Kazachstanu. Nad ranem pierwszy start rakiety
Z kosmodromu Wostocznyj na rosyjskim Dalekim Wschodzie wystartuje w ┼Ťrod─Ö rakieta Sojuz 2.1a. B─Ödzie to pierwszy start z nowego kosmodromu, kt├│ry ma uniezale┼╝ni─ç Rosj─Ö od kosmodromu Bajkonur w Kazachstanie.
Media w Rosji opisuj─ů nowy kosmodrom jako najnowocze┼Ťniejszy na ┼Ťwiecie. Start zaplanowano na godz. 5.01 czasu moskiewskiego (godz. 4.01 czasu polskiego). Rakieta no┼Ťna Sojuz 2.1a wyniesie na orbit─Ö satelity ┼üomonosow i Aist-2D oraz nanosatelit─Ö Samsat-218Rakieta powsta┼éa w zak┼éadach w Samarze. Po zmontowaniu, skontrolowaniu i pomalowaniu zosta┼éa roz┼éo┼╝ona, by w cz─Ö┼Ťciach, specjalnym poci─ůgiem, wyruszy─ç z Samary przez ca┼éy kraj na Daleki Wsch├│d. Podr├│┼╝ ta liczy┼éa 6450 kilometr├│w i trwa┼éa 18 dni. W przysz┼éo┼Ťci budowa rakiet Angara, kt├│re maj─ů startowa─ç z kosmodromu Wostocznyj, zostanie przeniesione z Moskwy do Omska, by skr├│ci─ç tras─Ö i zmniejszy─ç koszty.
Wostocznyj "nie ma sobie r├│wnych" na ┼Ťwiecie
Wostocznyj powsta┼é obok zamkni─Ötego w 2007 roku wojskowego kosmodromu Swobodnyj, zaledwie 100 km od granicy z Chinami. Decyzja o jego budowie zapad┼éa r├│wnie┼╝ w 2007 roku. Postanowiono w├│wczas - jak podaje agencja RIA-Nowosti - ┼╝e nowy kosmodrom ma by─ç najnowocze┼Ťniejszy na ┼Ťwiecie. Wybrano miejsce jak najbli┼╝ej r├│wnika, co pozwoli na wynoszenie na orbit─Ö wi─Ökszej ilo┼Ťci ┼éadunk├│w. Budow─Ö rozpocz─Öto kilka lat p├│┼║niej. Przy─çmi┼éy j─ů op├│┼║nienia i skandale - robotnicy og┼éaszali strajk i g┼éod├│wk─Ö, ┼╝─ůdaj─ůc wyp┼éaty zaleg┼éych pobor├│w. Przeciwko mened┼╝erom firm podwykonawczych wszczynano post─Öpowania karne o defraudacj─Ö. Start pierwszej rakiety planowany by┼é pierwotnie na 2015 rok. Potem nie uda┼éo si─Ö zd─ů┼╝y─ç na tegoroczny Dzie┼ä Kosmonautyki, obchodzony 12 kwietnia.Niemniej w niedawnym wywiadzie dla rz─ůdowej "Rossijskiej Gaziety" szef agencji Roskosmos Igor Komarow zapewni┼é, ┼╝e je┼Ťli chodzi o stopie┼ä automatyzacji, wykorzystania wsp├│┼éczesnych technologii i nowych rozwi─ůza┼ä, Wostocznyj "nie ma sobie r├│wnych" na ┼Ťwiecie.
Zmienili nazw─Ö wsi, b─Ödzie miasteczko naukowe
Powierzchnia kosmodromu liczy 700 km kwadratowych. Docelowo znajdzie si─Ö na nim 500 r├│┼╝nych budynk├│w i obiekt├│w. Jako przyk┼éad najnowocze┼Ťniejszych technologii agencja RIA-Nowosti podaje kompleks obs┼éugi rakiet i satelit├│w. Jedna ze ┼Ťcian o wysoko┼Ťci siedmiokondygnacyjnego budynku jest niemal w ca┼éo┼Ťci wype┼éniona szk┼éem, aby zapewni─ç jak najlepsze o┼Ťwietlenie. Wie┼╝a obs┼éugi to swego rodzaju "dom na ko┼éach", kt├│ry podje┼╝d┼╝a do rakiety stoj─ůcej na platformie startowej. Na budow─Ö kosmodromu wydano dot─ůd 120 mld rubli (ok. 2 mld dolar├│w) - podaje dziennik "Wiedomosti", zaznaczaj─ůc, ┼╝e nie wiadomo, kiedy budowa b─Ödzie ostatecznie uko┼äczona. Z kosmodromu na orbit─Ö wysy┼éane maj─ů by─ç za┼éogowe i bezza┼éogowe statki kosmiczne i satelity komercyjne. Wostocznyj ma rozwija─ç si─Ö dalej. W przysz┼éo┼Ťci powstanie tu lotnisko - z my┼Ťl─ů o transporcie satelit├│w. Rakiety przewo┼╝one s─ů w Rosji wy┼é─ůcznie kolej─ů. W miejscowo┼Ťci Uglegorsk ko┼éo kosmodromu, przemianowanej na Cio┼ékowski (od nazwiska rosyjskiego pioniera astronautyki Konstantego Cio┼ékowskiego, syna polskiego zes┼éa┼äca), ma powsta─ç miasteczko naukowe dla 25 tys. ludzi.
Start b─Ödzie dogl─ůda┼é Putin
Start pierwszej rakiety b─Ödzie mo┼╝na obserwowa─ç w telewizji. Publiczn─ů transmisj─Ö zorganizowano m.in. w B┼éagowieszcze┼äsku, w obwodzie amurskim - na telebimie w centrum miasta mieszka┼äcy b─Öd─ů ┼Ťledzi─ç wydarzenia na kosmodromie. Kreml zapowiedzia┼é, ┼╝e wystrzelenie rakiety b─Ödzie obserwowa─ç prezydent W┼éadimir Putin. Nie u┼Ťci┼Ťlono jednak, czy r├│wnie┼╝ tylko za po┼Ťrednictwem telewizji.
http://www.tvn24.pl/wostocznyj-rosjanie ... 081,s.html


Zg┼éo┼Ť ten post
G├│ra
Profil Wy┼Ťlij prywatn─ů wiadomo┼Ť─ç E-mail
Odpowiedz z cytatem
tasti

_________________
Wszech┼Ťwiat to wszystko, co mam i lubi─Ö.


G├│ra
 Zobacz profil  
 
 Tytu┼é: Re: Kwiecie┼ä 2016
PostNapisane: czwartek, 28 kwietnia 2016, 07:32 
Offline
SuperUser
SuperUser
Avatar u┼╝ytkownika

Do┼é─ůczy┼é(a): wtorek, 25 sierpnia 2009, 14:22
Posty: 7979
Lokalizacja: Przysietnica: PTMA Warszawa.
R├│┼╝ne oblicza Ziemi z Kosmosu. Zobacz wyj─ůtkow─ů animacj─Ö
Pokrycie terenu, temperatura powierzchni ocean├│w oraz st─Ö┼╝enie ozonu i chlorofilu na Ziemi. Te i wiele innych pomiar├│w satelitarnych zobaczysz na jednej animacji, kt├│r─ů wykonali specjali┼Ťci z Europejskiej Agencji Kosmicznej (ESA).
Wok├│┼é naszej planety kr─ů┼╝y wiele sztucznych satelit├│w. Codziennie mierz─ů r├│┼╝ne parametry Ziemi. Zajmuj─ů si─Ö pomiarami zar├│wno meteorologicznymi, zwi─ůzanymi z przepowiadaniem pogody, jak i takimi, kt├│re oceniaj─ů stan ┼Ťrodowiska, w kt├│rym ┼╝yjemy.
Satelity meteorologiczne obserwuj─ů atmosfer─Ö naszej planety. Zajmuj─ů si─Ö pomiarem m.in. temperatury i wilgotno┼Ťci powietrza, sumy opad├│w czy st─Ö┼╝enia szkodliwych gaz├│w.
Oblicza Ziemi
Specjali┼Ťci z ESA stworzyli animacj─Ö, kt├│ra ukazuje prac─Ö satelit├│w. Sensory, kt├│re znajduj─ů si─Ö na ich pok┼éadzie, wykonuj─ů zdj─Öcia w r├│┼╝nych barwach. Dzi─Öki tym obrazom widzimy, jak na Ziemi rozmieszczone jest m.in. st─Ö┼╝enie ozonu. Z animacji wyczyta─ç mo┼╝na: pokrycie terenu i g┼é─Öboko┼Ť─ç zbiornik├│w, grubo┼Ť─ç warstwy aerozolu, st─Ö┼╝enie chlorofilu, ┼Ťredni─ů wysoko┼Ť─ç fal, st─Ö┼╝enie ozonu, st─Ö┼╝enie pary wodnej, wska┼║nik wp┼éywu cz┼éowieka, zmian─Ö poziomu ocean├│w, temperatur─Ö powierzchni ocean├│w i wilgotno┼Ť─ç gleby.
http://tvnmeteo.tvn24.pl/informacje-pog ... 1,1,0.html


Za┼é─ůczniki:
96c37655-db29-4e72-9c14-d67f19f5afa5.jpg
96c37655-db29-4e72-9c14-d67f19f5afa5.jpg [ 31.83 KiB | Przegl─ůdane 1114 razy ]

_________________
Wszech┼Ťwiat to wszystko, co mam i lubi─Ö.
G├│ra
 Zobacz profil  
 
 Tytu┼é: Re: Kwiecie┼ä 2016
PostNapisane: czwartek, 28 kwietnia 2016, 07:35 
Offline
SuperUser
SuperUser
Avatar u┼╝ytkownika

Do┼é─ůczy┼é(a): wtorek, 25 sierpnia 2009, 14:22
Posty: 7979
Lokalizacja: Przysietnica: PTMA Warszawa.
Nadlatuj─ů eta Akwarydy
Wysłane przez tuznik
W ko┼äc├│wce kwietnia na polskim niebie zago┼Ťci┼é kolejny r├│j meteor├│w - eta Akwarydy. To ┼Ťwietna okazja, by wyj┼Ť─ç na zewn─ůtrz i cho─ç przez chwil─Ö popatrze─ç w rozgwie┼╝d┼╝one niebo.

Eta Akwarydy to r├│j meteor├│w posiadaj─ůcych sw├│j radiant w konstelacji Wodnika. Jest to jeden z ciekawszych roj├│w, poniewa┼╝ liczba zjawisk, jakie mo┼╝emy dostrzec, w ci─ůgu jednej godziny si─Öga a┼╝ 60! Maksimum tego roju co roku wypada w okolicach 6 maja. Dla tych, kt├│rzy si─Ö sp├│┼║ni─ů nic straconego, bowiem meteory b─Ödzie mo┼╝na podziwia─ç praktycznie do ko┼äca maja. Dodatkow─ů cech─ů tego roju s─ů stosunkowo d┼éugie przepi─Ökne smugi, pozostaj─ů one na niebie nawet przez "d┼éu┼╝szy" czas.

Warto pami─Öta─ç, ┼╝e r├│j ten zwi─ůzany jest z najs┼éynniejsz─ů komet─ů wszech czas├│w, czyli z komet─ů Halleya.

Lokalizacja konstelacji Wodnika nie powinna stanowi─ç wi─Ökszego problemu, aczkolwiek w maju wschodzi on dopiero pod koniec nocy. Osobom nieobeznanych z nocnym niebem polecamy skorzystanie z obrotowej mapki nieba w celu ustalenia po┼éo┼╝enia tej konstelacji. Gwiazdozbi├│r graniczy od p├│┼énocy z Rybami i Pegazem, a od po┼éudnia z Ryb─ů Po┼éudniow─ů. Najja┼Ťniejsz─ů gwiazd─ů konstelacji jest Sadalsuud o jasno┼Ťci oko┼éo 2200 razy wi─Ökszej od S┼éo┼äca.

Wszystkich Pa┼ästwa, kt├│rzy lubi─ů podziwia─ç jasne meteory, zach─Öcamy do obserwacji i fotografii tych przepi─Öknych atmosferycznych zjawisk. ┼╗yczymy r├│wnie┼╝ pogodnego nieba!

Autor: Adam Tu┼╝nik

Na ilustracji:
Mapka gwiazdozbioru Wodnika. Źródło: astrojawil.pl

_________________
Wszech┼Ťwiat to wszystko, co mam i lubi─Ö.


G├│ra
 Zobacz profil  
 
 Tytu┼é: Re: Kwiecie┼ä 2016
PostNapisane: czwartek, 28 kwietnia 2016, 08:21 
Offline
SuperUser
SuperUser
Avatar u┼╝ytkownika

Do┼é─ůczy┼é(a): wtorek, 25 sierpnia 2009, 14:22
Posty: 7979
Lokalizacja: Przysietnica: PTMA Warszawa.
Co doprowadziło do katastrofy satelity Hitomi?
Artykuł napisał Marcin Kastek.
Japo┼äska Agencja Kosmiczna (JAXA) zaprezentowa┼éa kalendarium niefortunnych zdarze┼ä odpowiadaj─ůcych za katastrof─Ö satelity Hitomi. Pr├│by uratowania satelity s─ů nadal podejmowane, lecz na chwil─Ö obecn─ů taki scenariusz jest bardzo ma┼éo prawdopodobny.
W ubieg┼éym tygodniu JAXA opublikowa┼éa raport przedstawiaj─ůcy przyczyny awarii statku kosmicznego oraz nieudane pr├│by odzyskania kontaktu i kontroli nad satelit─ů Hitomi. Satelita zosta┼é wystrzelony 17 lutego 2016, aby zrewolucjonizowa─ç astronomi─Ö rentgenowsk─ů. Wielu astronom├│w pok┼éada┼éo wielkie nadziej─Ö w tej misji. Pocz─ůtkowo satelita by┼é znany pod Astro-H, jednak kr├│tko po wystrzeleniu zmieniono nazw─Ö na Hitomi, co po japo┼äsku oznacza ┼║renic─Ö oka.
Katastrofa rozpocz─Ö┼éa si─Ö 26 marca, kiedy in┼╝ynierowie skierowali instrumenty satelity w kierunku aktywnego j─ůdra galaktyki. Obserwacja mia┼éa by─ç jednym z wielu rutynowych test├│w przyrz─ůd├│w badawczych znajduj─ůcych si─Ö na pok┼éadzie. Kr├│tko po wykonanym manewrze system kontroli po┼éo┼╝enia (kt├│ry czuwa nad tym, aby satelita by┼é wycelowany w odpowiednim kierunku) stwierdzi┼é, ┼╝e pojazd zacz─ů┼é si─Ö obraca─ç, jednak tak si─Ö nie sta┼éo. Tak wi─Öc system postanowi┼é przeciwdzia┼éa─ç "obrotowi" i to spowodowa┼éo, ┼╝e sonda rzeczywi┼Ťcie zacz─Ö┼éa si─Ö obraca─ç. Z powodu niekontrolowanej rotacji, satelita zosta┼é automatycznie prze┼é─ůczony w stan awaryjny. Zazwyczaj stan awaryjny powoduje skierowanie baterii s┼éonecznych w stron─Ö S┼éo┼äca w celu uzyskania jak najwi─Ökszej ilo┼Ťci energii. Anteny zwr├│ci┼éy si─Ö jednak w stron─Ö Ziemi. Ostatni manewr tylko pogorszy┼é spraw─Ö, zosta┼éy w┼é─ůczone silniki. Podczas gdy system kontroli po┼éo┼╝enia wci─ů┼╝ nie dzia┼éa┼é poprawnie, w rezultacie spowodowa┼éo to przyspieszenie rotacji.

JAXA nie spisa┼éa jeszcze satelity Hitomi na straty, ale prognozy nie s─ů optymistyczne. In┼╝ynierom uda┼éo nawi─ůza─ç si─Ö kilka kr├│tkich kontakt├│w podczas zesz┼éego miesi─ůca, ale nie byli w stanie odzyska─ç pe┼énej kontroli nas satelit─ů. Co ciekawe, Hitomi zdo┼éa┼é wykona─ç kilka udanych obserwacji przed utrat─ů kontaktu. Niekt├│re wyniki s─ů ju┼╝ w oczekiwaniu na publikacj─Ö, a pozosta┼ée dane b─Öd─ů wkr├│tce analizowane.
Amatorscy tropiciele satelit├│w odegrali kluczow─ů rol─Ö w potwierdzaniu i nagrywaniu ruchu satelity na orbicie. Najlepsz─ů metod─ů na dostrze┼╝enie satelity jest sprawdzenie, kiedy Hitomi b─Ödzie znajdowa┼é si─Ö w pobli┼╝u jasnej gwiazdy. Potem odnalezienie satelity na niebie nie powinno przysparza─ç wi─Ökszych trudno┼Ťci. Strona Heavens-Above mo┼╝e by─ç pomocnym ┼║r├│d┼éem w zlokalizowaniu satelity (Hitomi jest oznaczony jako NORAD ID 2012-016A).

Utrata satelity Hitomi to powa┼╝ny cios dla astronomii rentgenowskiej. Wnioski wyci─ůgni─Öte z tej misji zaprocentuj─ů i pozwol─ů unikn─ů─ç w przysz┼éo┼Ťci takich katastrof.

Dodała: Redakcja AstroNETu

Źródło: Sky & Telescope
http://news.astronet.pl/7820


Za┼é─ůczniki:
Co doprowadziło do katastrofy satelity Hitomi.jpg
Co doprowadzi┼éo do katastrofy satelity Hitomi.jpg [ 73.38 KiB | Przegl─ůdane 1113 razy ]
Co doprowadziło do katastrofy satelity Hitomi2.jpg
Co doprowadzi┼éo do katastrofy satelity Hitomi2.jpg [ 102.23 KiB | Przegl─ůdane 1113 razy ]
Co doprowadziło do katastrofy satelity Hitomi3.jpg
Co doprowadzi┼éo do katastrofy satelity Hitomi3.jpg [ 79.98 KiB | Przegl─ůdane 1113 razy ]

_________________
Wszech┼Ťwiat to wszystko, co mam i lubi─Ö.
G├│ra
 Zobacz profil  
 
 Tytu┼é: Re: Kwiecie┼ä 2016
PostNapisane: czwartek, 28 kwietnia 2016, 08:23 
Offline
SuperUser
SuperUser
Avatar u┼╝ytkownika

Do┼é─ůczy┼é(a): wtorek, 25 sierpnia 2009, 14:22
Posty: 7979
Lokalizacja: Przysietnica: PTMA Warszawa.
Ziemia coraz bardziej nam zielenieje

Ziemia coraz bardziej nam si─Ö zieleni - informuj─ů naukowcy NASA. Wyniki bada┼ä prowadzonych w sumie przez 32 naukowc├│w z 8 kraj├│w pokazuj─ů, ┼╝e wywo┼éuje ten efekt to samo zjawisko, kt├│re przyczynia si─Ö do ocieplenia klimatu - emisja gaz├│w cieplarnianych. Szczeg├│lnie istotny jest dwutlenek w─Ögla, kt├│ry odpowiada za ekspansj─Ö zieleni nawet w 70 procent. Pisze o tym w najnowszym numerze czasopismo "Nature Climate Change".

Opublikowane dane potwierdzaj─ů, ┼╝e ro┼Ťlinno┼Ť─ç na Ziemi coraz szybciej si─Ö rozwija, bo ma do dyspozycji coraz wi─Öcej - niezb─Ödnego w procesie fotosyntezy - dwutlenku w─Ögla. Rozwijaj─ůc si─Ö ro┼Ťliny poch┼éaniaj─ů CO2 w coraz szybszym tempie i wydzielaj─ů coraz wi─Öcej tlenu. Niestety na razie nie zanosi si─Ö, by obserwowany wyra┼║nie przyrost liczby drzew i powierzchni ich li┼Ťci m├│g┼é ocieplenie zatrzyma─ç. Ro┼Ťliny, wraz z oceanami przychwytuj─ů i przetrzymuj─ů tylko oko┼éo po┼éowy emitowanego CO2. Zdaniem autor├│w pracy wiele wskazuje te┼╝ na to, ┼╝e skutki dalszego ocieplenia klimatu w praktyce t─Ö zdolno┼Ť─ç zmniejsz─ů.
Badacze z 24 instytucji naukowych wykorzystali w swych analizach dane zebrane przez pracuj─ůce na orbicie instrumenty MODIS (Moderate Resolution Imaging Spectrometer) i AVHRR (Advanced Very High Resolution Radiometer). Wskaza┼éy one, ┼╝e w ciagu ostatnich 35 lat globalna powierzchnia li┼Ťci wzros┼éa na Ziemi o warto┼Ť─ç zbli┼╝on─ů do dwukrotnej powierzchni Stan├│w Zjednoczonych.

O tym, ┼╝e zwi─Ökszona ilo┼Ť─ç CO2 w atmosferze wp┼éywa na tempo fotosyntezy i przyspiesza wzrost ro┼Ťlin wiedziano ju┼╝ oczywi┼Ťcie od dawna. Do tej pory nie by┼éo jednak jasne, jaki jest udzia┼é innych, dzia┼éaj─ůcych na ro┼Ťliny, czynnik├│w. Chodzi przy tym o wzrost poziomu azotu, ┼Ťredni─ů temperatur─Ö, nas┼éonecznienie, czy opady. By to ustali─ç, analizowano obserwowane zmiany tak zwanego wska┼║nika pokrycia li┼Ťciowego w oparciu o r├│┼╝ne modele komputerowe. Okaza┼éo si─Ö, ┼╝e samo podniesienie si─Ö poziomu CO2 odpowiada za 70 procent obserwowanego wzrostu zazielenienia, drugi co do wa┼╝no┼Ťci czynnik, azot, ma w tym nie wi─Öcej, ni┼╝ 9-procentowy udzia┼é.

Ro┼Ťlinno┼Ť─ç zajmuje oko┼éo 85 procent wolnego od lodu l─ůdu. W sumie r├│┼╝nego rodzaju li┼Ťcie pokrywaj─ů blisko 1/3 ca┼ékowitej powierzchni naszej planety. Zmiany poziomu zazielenienia Ziemi w ci─ůgu ostatnich 35 lat mog─ů fundamentalnie zmieni─ç cyrkulacj─Ö wody i w─Ögla w naszym systemie klimatycznym - twierdzi pierwszy autor pracy, Zaichun Zhu z Uniwersytetu w Pekinie. Cho─ç nasza praca nie podejmowa┼éa wprost tematu zale┼╝no┼Ťci mi─Ödzy procesem zielenienia a zdolno┼Ťci─ů ro┼Ťlinno┼Ťci do przechwytywania w─Ögla, wyniki innych prac pokazuj─ů, ┼╝e od lat 80 minionego stulecia zdolno┼Ť─ç ta znacznie wzros┼éa - dodaje Shilong Piao.
Autorzy pracy przyznaj─ů jednak, ┼╝e w miar─Ö dalszego ocieplenia klimatu efekt ten mo┼╝e si─Ö nie utrzyma─ç. Inne prace pokazuj─ů, ┼╝e ro┼Ťliny mog─ů si─Ö do zwi─Ökszonego poziomu CO2 przyzwyczai─ç i przyrost ich masy z czasem s┼éabnie - m├│wi dr Philippe Ciais z Laboratory of Climate and Environmental Sciences w Gif-suv-Yvette we Francji.
Grzegorz Jasiński


http://www.rmf24.pl/nauka/news-ziemia-c ... Id,2192987


Za┼é─ůczniki:
Ziemia coraz bardziej nam zielenieje.jpg
Ziemia coraz bardziej nam zielenieje.jpg [ 50.66 KiB | Przegl─ůdane 1113 razy ]

_________________
Wszech┼Ťwiat to wszystko, co mam i lubi─Ö.


Ostatnio edytowano czwartek, 28 kwietnia 2016, 08:25 przez Pawe┼é Baran, ┼é─ůcznie edytowano 1 raz
G├│ra
 Zobacz profil  
 
 Tytu┼é: Re: Kwiecie┼ä 2016
PostNapisane: czwartek, 28 kwietnia 2016, 08:25 
Offline
SuperUser
SuperUser
Avatar u┼╝ytkownika

Do┼é─ůczy┼é(a): wtorek, 25 sierpnia 2009, 14:22
Posty: 7979
Lokalizacja: Przysietnica: PTMA Warszawa.
Zmierzy─ç niezmierzone
Czy odleg┼éo┼Ťci liczone w miliardach miliard├│w kilometr├│w mo┼╝na mierzy─ç z dok┼éadno┼Ťci─ů do 2 proc., znan─ů z codziennej praktyki? Astronomowie maj─ů na to sposoby. O tym, jak dok┼éadnie zbada─ç tempo rozszerzania si─Ö Wszech┼Ťwiata, opowiada w rozmowie z PAP prof. Grzegorz Pietrzy┼äski.
Jego zesp├│┼é z niespotykan─ů dot─ůd dok┼éadno┼Ťci─ů zmierzy┼é odleg┼éo┼Ťci do wielu pobliskich galaktyk. To pierwszy, najwa┼╝niejszy krok w pomiarach Wszech┼Ťwiata.

PUCHNĄCY WSZECHŚWIAT I ZAGADKA CIEMNEJ ENERGII

"Jednym z najwa┼╝niejszych odkry─ç w astronomii by┼éa zaobserwowana przez Edwina Hubble'a ekspansja Wszech┼Ťwiata. Odkrycie to doprowadzi┼éo do odrzucenia modelu statycznego Wszech┼Ťwiata i ca┼ékowicie zmieni┼éo nasz ┼Ťwiatopogl─ůd. Jeste┼Ťmy cz─Ö┼Ťci─ů Kosmosu, wi─Öc musimy go zrozumie─ç, ┼╝eby lepiej zrozumie─ç rol─Ö naszej cywilizacji, i odpowiedzie─ç na odwieczne pytania - czy jeste┼Ťmy sami we Wszech┼Ťwiecie, czy mo┼╝liwe s─ů podr├│┼╝e kosmiczne, czym jest nasza cywilizacja, jaka jest jej rola, jaka b─Ödzie nasza przysz┼éo┼Ť─ç" - m├│wi prof. Pietrzy┼äski.

Kolejn─ů rewolucj─Ö spowodowa┼éo odkrycie, ┼╝e rozszerzanie Wszech┼Ťwiata nie by┼éo ca┼éy czas sta┼ée, ale musia┼éo si─Ö zmienia─ç. Bo inaczej nie wyt┼éumaczyliby┼Ťmy, dlaczego powsta┼éy galaktyki i wszystkie obiekty w przestrzeni kosmicznej. Niedawno odkryto, ┼╝e tempo ekspansji ostatnio znacznie przyspieszy┼éo. Za to odkrycie w 2011 r. trzech astronom├│w otrzyma┼éo Nagrod─Ö Nobla. Dlaczego Wszech┼Ťwiat przyspieszy┼é? Wyja┼Ťnienia nale┼╝y szuka─ç w naturze ciemnej energii, stanowi─ůcej a┼╝ 3/4 masy Wszech┼Ťwiata. Ale to, czym jest ciemna energia, wci─ů┼╝ pozostaje zagadk─ů.

PULSUJ─äCE CEFEIDY I KOSMICZNE LINIJKI

Aby zbada─ç natur─Ö ciemnej materii i pozna─ç ewolucj─Ö Wszech┼Ťwiata trzeba dok┼éadnie zna─ç warto┼Ť─ç tzw. parametru HubbleÔÇÖa. Aby go wyznaczy─ç, nale┼╝y wykona─ç pomiary do bardzo odleg┼éych obiekt├│w.

"W klasycznej metodzie mierzymy odleg┼éo┼Ť─ç Ziemi od S┼éo┼äca, potem w oparciu o ni─ů mierzymy odleg┼éo┼Ť─ç do najbli┼╝szych gwiazd. Nast─Öpnie wybieramy gwiazdy, kt├│re maj─ů mniej wi─Öcej tak─ů sam─ů jasno┼Ť─ç, i tworzymy now─ů linijk─Ö kosmiczn─ů, kt├│ra pozwala nam si─Ögn─ů─ç do galaktyk. Nast─Öpnie mierzymy odleg┼éo┼Ťci do galaktyk, w galaktykach zn├│w szukamy obiekt├│w, kt├│re by┼éyby ja┼Ťniejsze i pozwala┼éyby nam si─Ögn─ů─ç dalej, i tak stopniowo - krok po kroku - si─Ögamy do kra┼äc├│w Wszech┼Ťwiata. Wtedy b─Ödziemy mogli zmierzy─ç, jak Wszech┼Ťwiat si─Ö rozszerza" - t┼éumaczy prof. Pietrzy┼äski.

Paradoksalnie odleg┼éo┼Ťci do najdalszych galaktyk mo┼╝emy mierzy─ç z du┼╝─ů dok┼éadno┼Ťci─ů. Doskonale nadaj─ů si─Ö do tego supernowe. Jednak, aby m├│c ich u┼╝y─ç do mierzenia Wszech┼Ťwiata, uczeni musz─ů wiedzie─ç, jak─ů energi─Ö one emituj─ů. W tym celu nale┼╝y zmierzy─ç odleg┼éo┼Ťci do kilku supernowych za pomoc─ů innej metody - wi─Öc wyznaczaj─ů ich jasno┼Ť─ç. Astronomowie u┼╝ywaj─ů w tym celu cefeid, czyli gwiazd pulsuj─ůcych, kt├│re od ponad stu lat s─ů powszechnie u┼╝ywane do pomiaru odleg┼éo┼Ťci "na ┼Ťrednich dystansach".

"Za pomoc─ů cefeid mo┼╝emy si─Ögn─ů─ç do supernowych, wyznaczy─ç ich energie i jasno┼Ť─ç. ┼╗eby to zrobi─ç, musimy z kolei skalibrowa─ç cefeidy. Tymczasem w┼éa┼Ťnie z tego kroku pochodzi najwi─Ökszy wk┼éad do b┼é─Ödu w wyznaczeniu tempa ekspansji Wszech┼Ťwiata" - podkre┼Ťla profesor.

"Celem naszego projektu jest skalibrowanie cefeid z jak najwi─Öksz─ů dok┼éadno┼Ťci─ů. Chcemy pomin─ů─ç drobne kroczki, i za pomoc─ů prostych geometrycznych metod od razu przenie┼Ť─ç si─Ö do pobliskich galaktyk" - t┼éumaczy.

Zesp├│┼é profesora tworzy dwie "linijki", pozwalaj─ůce na bardzo dok┼éadny pomiar odleg┼éo┼Ťci do pobliskich galaktyk, w kt├│rych znajduj─ů si─Ö cefeidy. Maj─ů one pozwoli─ç na wykalibrowanie jasno┼Ťci cefeid, a nast─Öpnie - na zmierzenie za ich pomoc─ů dok┼éadnych odleg┼éo┼Ťci do galaktyk, w kt├│rych obserwowano supernowe. W wyniku tego w trzech prostych krokach mo┼╝na b─Ödzie wyznaczy─ç warto┼Ť─ç parametru Hubble'a, kt├│ry bezpo┼Ťrednio poka┼╝e, z jak─ů pr─Ödko┼Ťci─ů rozszerza si─Ö Wszech┼Ťwiat.

W 2013 r. dzi─Öki "linijce" wykorzystuj─ůcej gwiazdy podw├│jne zesp├│┼é prof. Pietrzy┼äskiego zmierzy┼é odleg┼éo┼Ť─ç do najbli┼╝szej galaktyki, Wielkiego Ob┼éoku Magellana, z rekordow─ů dotychczas dok┼éadno┼Ťci─ů do 2 proc.

"Druga metoda polega na wykorzystaniu gwiazd pulsuj─ůcych. W obydwu przypadkach potrafimy zmierzy─ç zar├│wno rozmiary liniowe, jak i k─ůtowe badanych obiekt├│w. Nast─Öpnie, dziel─ůc jedne przez drugie, otrzymujemy odleg┼éo┼Ťci. To najdok┼éadniejsze geometryczne metody, jakie sobie mo┼╝na wyobrazi─ç. W tym podej┼Ťciu nie potrzebujemy wi─Öc wszystkich po┼Ťrednich krok├│w; od razu przechodzimy do najbli┼╝szych galaktyk; tam mamy cefeidy, potem supernowe - i sprawa rozwi─ůzana" - m├│wi uczony.

Obliczenia dokonywane s─ů na podstawie obserwacji prowadzonych w Chile, na Hawajach, Wyspach Kanaryjskich i w Po┼éudniowej Afryce. Trzon zespo┼éu stanowi ok. polska grupa, utworzona dzi─Öki programowi TEAM Fundacji na rzecz Nauki Polskiej. W projekcie mi─Ödzynarodowym bierze w sumie udzia┼é 17 naukowc├│w - z Polski (ok. 10), z Chile, z Japonii, z Francji, Niemiec i z USA.

Na swoje badania Grzegorz Pietrzy┼äski otrzyma┼é prawie 2,4 mln euro z bud┼╝etu ERC Advanced Grant. To czwarty tak presti┼╝owy grant dla Polaka, a drugi - dla astronoma. Prof. Pietrzy┼äski pracowa┼é w Obserwatorium Astronomicznym Uniwersytetu Warszawskiego, jednak projekt finansowany przez ERC b─Ödzie realizowa┼é w Centrum Astronomicznych Miko┼éaja Kopernika Polskiej Akademii Nauk, gdzie niedawno rozpocz─ů┼é prac─Ö.

PAP - Nauka w Polsce, Karolina Duszczyk (Olszewska)

kol/ zan/

http://naukawpolsce.pap.pl/aktualnosci/ ... rzone.html


Za┼é─ůczniki:
Zmierzy─ç niezmierzone.jpg
Zmierzy─ç niezmierzone.jpg [ 23.66 KiB | Przegl─ůdane 1113 razy ]

_________________
Wszech┼Ťwiat to wszystko, co mam i lubi─Ö.
G├│ra
 Zobacz profil  
 
 Tytu┼é: Re: Kwiecie┼ä 2016
PostNapisane: czwartek, 28 kwietnia 2016, 08:28 
Offline
SuperUser
SuperUser
Avatar u┼╝ytkownika

Do┼é─ůczy┼é(a): wtorek, 25 sierpnia 2009, 14:22
Posty: 7979
Lokalizacja: Przysietnica: PTMA Warszawa.
Ostatnie trzy minuty... i ca┼éa wieczno┼Ť─ç przed nimi
Do┼Ť─ç dobrze rozumiemy, jak wszech┼Ťwiat powsta┼é. Ale jaki b─Ödzie jego koniec? Czy sko┼äczy z hukiem, czy ze skomleniem? Ba, czy w og├│le b─Ödzie mia┼é kres? I co stanie si─Ö z naszym gatunkiem? Odpowiedzi na te pytania szuka ┼Ťwiatowej s┼éawy fizyk Paul Davies w ksi─ů┼╝ce "Ostatnie trzy minuty".
Nawet je┼Ťli Armagedon nie czeka nas ju┼╝ za chwil─Ö, to - jak zauwa┼╝a Davies - trudno si─Ö tym wydarzeniem w og├│le nie interesowa─ç.

Fizycy kre┼Ťl─ů dwa jego scenariusze. W jednym z nich wszech┼Ťwiat powsta┼éy w wielkim wybuchu rozszerza si─Ö i stygnie, a┼╝ osi─ůgnie zdegenerowany stan ko┼äcowy.

Z powodu dzia┼éania praw termodynamiki, po niewyobra┼╝alnie d┼éugim dla nas czasie, wygasn─ů r├│┼╝ne procesy. Zwyczajna materia zniknie, a czarne dziury wyparuj─ů. W jeszcze bardziej odleg┼éej przysz┼éo┼Ťci wszech┼Ťwiat b─Ödzie wype┼éniony rozrzedzonym gazem foton├│w i neutrin, zmieszanych ze znikaj─ůcymi elektronami i pozytronami, powoli oddalaj─ůcymi si─Ö od siebie. "Z tego, co wiemy, wynika, ┼╝e nie nast─ůpi ju┼╝ ┼╝aden istotny proces fizyczny, ┼╝adne wydarzenie nie przerwie ja┼éowej egzystencji wszech┼Ťwiata, kt├│rego historia dobieg┼éa ju┼╝ kresu, lecz kt├│ry ma przed sob─ů jeszcze wieczne ┼╝ycie, czy te┼╝ nale┼╝a┼éoby powiedzie─ç, wieczn─ů ┼Ťmier─ç" - pisze Davies.

W drugim scenariuszu przysz┼éo┼Ťci ekspansja zacznie zwalnia─ç, a┼╝ ca┼éy wszech┼Ťwiat (pod wp┼éywem dzia┼éania si┼é grawitacji) katastroficznie si─Ö zapadnie. Najpierw jednak wszystko powoli zacznie si─Ö nagrzewa─ç. Tak┼╝e Ziemia, na kt├│rej najpierw roztopi─ů si─Ö czapy lodowe wok├│┼é biegun├│w i lodowce, a p├│┼║niej wyparuj─ů oceany. W ko┼äcowej fazie wszech┼Ťwiat zamieni si─Ö w kosmiczny piec. Temperatura wzro┼Ťnie tak bardzo, ┼╝e rozpadn─ů si─Ö nawet j─ůdra atom├│w, a ca┼éa materia zamieni si─Ö w zup─Ö cz─ůstek elementarnych. W ostatnim momencie dominuj─ůca si┼éa, grawitacja, zmia┼╝d┼╝y ca┼é─ů materi─Ö i przestrze┼ä. Pytania o to, co dalej - nie maj─ů sensu, bo - jak pisze Davies - "┼╝adnego dalej nie b─Ödzie".

To, wed┼éug kt├│rego scenariusza sko┼äczy wszech┼Ťwiat, zale┼╝y od jego masy. Gwiazdy - uwa┼╝ane przez d┼éugi czas za najwa┼╝niejszy sk┼éadnik wszech┼Ťwiata - w rzeczywisto┼Ťci stanowi─ů tylko niewielki je u┼éamek. (To jeden z powod├│w, dla kt├│rego kosmolodzy zastanawiaj─ů si─Ö, czy istnieje do┼Ť─ç ciemnej materii, aby powstrzyma─ç ekspansj─Ö).

Spekuluj─ůc na tematy ostateczne, sporo uwagi Davies po┼Ťwi─Öca odleg┼éej przysz┼éo┼Ťci naszego gatunku. Przyj─Öcie kosmicznej perspektywy czyni z tych rozwa┼╝a┼ä popis egzystencjalny.

Fizyk zauwa┼╝a, ┼╝e nie ma ┼╝adnego oczywistego prawa przyrody, kt├│re ograniczy┼éoby trwanie Homo sapiens (zak┼éadaj─ůc, ┼╝e przetrwamy potencjalne katastrofalne konflikty, znajdziemy nowe ┼║r├│d┼éa energii i ustabilizujemy liczebno┼Ť─ç populacji). Szacuje te┼╝, ┼╝e Ziemia powinna by─ç zdatna do ┼╝ycia jeszcze przez 2-3 mld lat.

"Z pewno┼Ťci─ů mo┼╝na sobie wyobrazi─ç, ┼╝e nasi nast─Öpcy, maj─ůc do dyspozycji mn├│stwo czasu, podejm─ů zadanie eksploracji kosmosu i dokonaj─ů wielu cudownych wynalazk├│w. Z pewno┼Ťci─ů b─Öd─ů mieli czas opu┼Ťci─ç Ziemi─Ö, zanim S┼éo┼äce spiecze ich na skwarki. B─Öd─ů si─Ö mogli przenie┼Ť─ç na inn─ů zdatn─ů do ┼╝ycia planet─Ö, nast─Öpnie jeszcze na inn─ů" - zauwa┼╝a.

Od kolonizacji innych uk┼éad├│w planetarnych wcale nie dzieli nas "wieczno┼Ť─ç". "Je┼Ťli nawet nie uda si─Ö im (ludziom z przysz┼éo┼Ťci - przyp. PAP) osi─ůgn─ů─ç pr─Ödko┼Ťci wi─Ökszej, ni┼╝ jedna setna pr─Ödko┼Ťci ┼Ťwiat┼éa - co nie wydaje si─Ö szczeg├│lnie ambitnym postulatem - to i tak podr├│┼╝ zajmie im tylko kilka wiek├│w. Uko┼äczenie budowy nowej kolonii mo┼╝e im zaj─ů─ç jeszcze kilka stuleci, i wtedy potomkowie pierwszych kolonizator├│w b─Öd─ů gotowi do zorganizowania w┼éasnej wyprawy na kolejn─ů planet─Ö" - spekuluje fizyk.

Realizacja takiej wizji wymaga, jego zdaniem, wysy┼éania na inne planety zamro┼╝onych ludzi lub nawet statku z niewielk─ů za┼éog─ů i ┼éadunkiem milion├│w zap┼éodnionych jaj, kt├│re po przybyciu mo┼╝na umie┼Ťci─ç w inkubatorze. Dzi─Öki post─Öpowi technologii (np. bezpo┼Ťrednim manipulacjom genetycznym) mo┼╝na te┼╝ b─Ödzie projektowa─ç istoty ludzkie z okre┼Ťlonymi cechami, kt├│re pozwol─ů funkcjonowa─ç w warunkach odmiennych ni┼╝ ziemskie. Np. w atmosferze z mniejsz─ů zawarto┼Ťci─ů tlenu ludzie mogliby mie─ç wi─Öcej czerwonych cia┼éek krwi, przy wi─Ökszej sile grawitacji - mocniejszy szkielet i mi─Ö┼Ťnie.

Opowie┼Ť─ç Daviesa o przysz┼éo┼Ťci wszech┼Ťwiata nie jest tak apokaliptyczna, jak mo┼╝na by oczekiwa─ç. "W rzeczywisto┼Ťci kryje w sobie obietnic─Ö rozwoju i bogatych do┼Ťwiadcze┼ä. Nie mo┼╝emy jednak ignorowa─ç faktu, ┼╝e wszystko, co powsta┼éo, mo┼╝e r├│wnie┼╝ zgin─ů─ç" - pisze autor.

Cho─ç proces wydawniczy do kr├│tkich nie nale┼╝y, niecz─Östo si─Ö zdarza, by w chwili ukazania si─Ö ksi─ů┼╝ki jaki┼Ť jej fragment ju┼╝ si─Ö zdezaktualizowa┼é. W przypadku "Ostatnich trzech minut" dotyczy to w─ůtku po┼Ťwi─Öconego promieniowaniu grawitacyjnemu.

Fizyk wspomina o pierwszym bezpo┼Ťrednim dowodzie istnienia fal grawitacyjnych, uzyskanym dzi─Öki obserwacji uk┼éadu podw├│jnego gwiazd neutronowych w gwiazdozbiorze Or┼éa. "Jeszcze bardziej przekonuj─ůca by┼éaby detekcja fal grawitacyjnych w ziemskim laboratorium. (...) Niestety, jak dotychczas ┼╝aden detektor nie jest dostatecznie czu┼éy, aby m├│g┼é zarejestrowa─ç przej┼Ťcia fali grawitacyjnej" - zauwa┼╝a.

Wbrew przewidywaniom Daviesa, aby uzyska─ç pewny dow├│d istnienia fal grawitacyjnych, nie musimy czeka─ç na kolejn─ů generacj─Ö detektor├│w. O rejestracji sygna┼éu fal grawitacyjnych pochodz─ůcych ze zderzaj─ůcego si─Ö uk┼éadu dw├│ch czarnych dziur dowiedzieli┼Ťmy si─Ö nie dalej jak w lutym. Rzadko kiedy hermetyczne wiadomo┼Ťci ze ┼Ťwiata nauki odbijaj─ů si─Ö w mediach tak wielkim echem, jak to doniesienie z dw├│ch ameryka┼äskich detektor├│w.

Paul Davies jest profesorem Arizona State University w Tempe (USA). Zajmuje si─Ö g┼é├│wnie kosmologi─ů, kwantow─ů teori─ů pola i astrobiologi─ů. Davies jest autorem licznych ksi─ů┼╝ek, w┼Ťr├│d kt├│rych znajduj─ů si─Ö takie pozycje jak B├│g i nowa fizyka, Kosmiczna wygrana oraz Plan Stw├│rcy: naukowe podstawy racjonalnej wizji ┼Ťwiata.

Ksi─ů┼╝ka ukaza┼éa si─Ö nak┼éadem Copernicus Center Press w przek┼éadzie Piotra Amsterdamskiego.

PAP - Nauka w Polsce

zan/ agt/
http://naukawpolsce.pap.pl/aktualnosci/ ... -nimi.html


Za┼é─ůczniki:
Ostatnie trzy minuty.jpg
Ostatnie trzy minuty.jpg [ 15.98 KiB | Przegl─ůdane 1113 razy ]

_________________
Wszech┼Ťwiat to wszystko, co mam i lubi─Ö.
G├│ra
 Zobacz profil  
 
 Tytu┼é: Re: Kwiecie┼ä 2016
PostNapisane: czwartek, 28 kwietnia 2016, 08:31 
Offline
SuperUser
SuperUser
Avatar u┼╝ytkownika

Do┼é─ůczy┼é(a): wtorek, 25 sierpnia 2009, 14:22
Posty: 7979
Lokalizacja: Przysietnica: PTMA Warszawa.
Planety pozasłoneczne znalezione na kliszach z 1917 roku
Mniej wi─Öcej rok temu autor przegl─ůdu system├│w planetarnych wok├│┼é bia┼éych kar┼é├│w, Jay Farihi z Uniwersytetu w Londynie, skontaktowa┼é si─Ö z dyrektorem Obserwatorium Carnegie. Szuka┼é kliszy fotograficznej, na kt├│rej zarejestrowano widmo gwiazdy van Maanen'a, bia┼éego kar┼éa odkrytego przez holenderskiego astronoma Adriaana van Maanena, w 1917 roku.

Widmo to ┼Ťwiat┼éo pochodz─ůce od gwiazdy, roz┼éo┼╝one przy pomocy spektroskopu na kolory sk┼éadowe ÔÇô czyli t─Öcz─Ö. Badaj─ůc widmo gwiazd, astronomowie mog─ů uzyska─ç dane o sk┼éadzie chemicznym gwiazdy lub o┼Ťrodka przez jakie to ┼Ťwiat┼éo przesz┼éo zanim dotar┼éo na Ziemi─Ö. W XIX wieku, w oparciu o widma, opracowano system klasyfikacji gwiazd, z kt├│rego korzysta si─Ö do dzisiaj.

Gwiazda van Maanen'a przez lata uznawana by┼éa za do┼Ť─ç zwyczajn─ů, jednak kiedy Jay Farihi zbada┼é jej widmo znalaz┼é co┼Ť zupe┼énie niezwyk┼éego. Kluczem do tego odkrycia by┼éy tak zwane linie absorpcyjne. S─ů to brakuj─ůce elementy widma wskazuj─ůce, ┼╝e ┼Ťwiat┼éo o pewnej d┼éugo┼Ťci fali (pewnym kolorze) zosta┼éo poch┼éoni─Öte przez o┼Ťrodek znajduj─ůcy si─Ö pomi─Ödzy gwiazd─ů a Ziemi─ů. Wiedz─ůc na jakiej d┼éugo┼Ťci fali wyst─Öpuj─ů te linie mo┼╝na wydedukowa─ç sk┼éad chemiczny tego o┼Ťrodka.

Klisza z archiw├│w Obserwatorium Carnegi wykaza┼éa w widmie obecno┼Ť─ç ci─Ö┼╝kich pierwiastk├│w, takich jak wap┼ä, magnez i ┼╝elazo, kt├│re ju┼╝ dawno powinny opa┼Ť─ç do j─ůdra gwiazdy pod w┼éasnym ci─Ö┼╝arem. ┼Üwiadczy to o tym, i┼╝ pierwiastki te nieustannie opadaj─ů na powierzchni─Ö gwiazdy z o┼Ťrodka, kt├│ry j─ů otacza.

W ci─ůgu ostatnich 12 lat astronomowie odkryli, i┼╝ bia┼ée kar┼éy z liniami absorpcyjnymi ci─Ö┼╝kich pierwiastk├│w w widmach oznaczaj─ů, ┼╝e mamy do czynienia z uk┼éadem planetarnym, kt├│ry ma szeroki pier┼Ťcie┼ä pozosta┼éo┼Ťci skalnych, a od┼éamki te, gaz oraz py┼é znajduj─ů si─Ö w atmosferze gwiazdy.

Takie gwiazdy zwane s─ů zanieczyszczonymi bia┼éymi kar┼éami a ich odkrycie i zbadanie jest istotne dla zrozumienia ewolucji naszego Uk┼éadu S┼éonecznego. Jest tak dlatego, ┼╝e bia┼ée kar┼éy s─ů jednym z ko┼äcowych etap├│w ┼╝ycia gwiazd typu s┼éonecznego. Za 5 miliard├│w lat, kiedy wyczerpi─ů si─Ö zapasy wodoru w j─ůdrze S┼éo┼äca, rozedmie si─Ö ono do rozmiar├│w przekraczaj─ůcych orbit─Ö Wenus, a mo┼╝e nawet Ziemi i stanie si─Ö tak zwanym czerwonym olbrzymem. Nast─Öpnie, po kilku milionach lat, odrzuci ono swoj─ů zewn─Ötrzn─ů otoczk─Ö tworz─ůc mg┼éawic─Ö planetarn─ů, w kt├│rej centrum pozostanie jedynie j─ůdro ÔÇô bia┼éy karze┼é.

Mo┼╝liwo┼Ť─ç istnienia planet na orbitach bia┼éych kar┼é├│w jest dla astronom├│w pewnym zaskoczeniem. Dotychczas zak┼éadano, i┼╝ odrzucenie zewn─Ötrznej otoczki gwiazdy ÔÇŁwymiecieÔÇŁ wszystkie znajduj─ůce si─Ö w danym uk┼éadzie planetarnym cia┼éa, kt├│re ulec─ů w przestrze┼ä kosmiczn─ů lub ulegn─ů spaleniu na wcze┼Ťniejszym etapie ewolucji gwiazdy. Chocia┼╝ planety nie zosta┼éy jeszcze wykryte na orbicie gwiazdy van Maanen'a, Jay Farihi jest przekonany, ┼╝e to tylko kwestia czasu poniewa┼╝ mechanizm, kt├│ry pozwala na utworzenie si─Ö pier┼Ťcienia skalnych od┼éamk├│w planetarnych wymaga wp┼éywu grawitacyjnego pe┼énoprawnych planet. Jednak┼╝e wykrycie zwartych cia┼é na orbitach obiekt├│w tak ma┼éych jak bia┼ée kar┼éy wci─ů┼╝ jest bardzo trudne i wymaga u┼╝ycia silniejszych teleskop├│w ni┼╝ te, kt├│rymi obecnie dysponujemy.

Klisza wykonana w 1917 r. z Obserwatorium Carnegie jest najstarszym dowodem na istnienie system├│w pozas┼éonecznych. W archiwach Obserwatorium Carnegie znajduje si─Ö jedna z najwi─Ökszych na ┼Ťwiecie kolekcji klisz astronomicznych, kt├│ra zawiera oko┼éo 250 tysi─Öcy fotografii z trzech r├│┼╝nych obserwatori├│w: Mount Wilson, Palomar i Las Campanas. Kt├│┼╝ wie jakie jeszcze znaleziska mog─ů si─Ö tam kry─ç?


Artykuł Circumstellar Debris and Pollution at White Dwarf Stars autorstwa Jay Farihi w bazie arXiv.org oraz ScienceDirect.
Artykuł Two Faint Stars With Large Proper Motion Adriaana van Maanena z 1917 roku.

Magdalena Kuszewska

Źródło:carnegiescience.edu
astronomynow.com

http://orion.pta.edu.pl/planety-pozaslo ... -1917-roku


Za┼é─ůczniki:
Planety pozasłoneczne znalezione na kliszach z 1917 roku.jpg
Planety pozas┼éoneczne znalezione na kliszach z 1917 roku.jpg [ 96.45 KiB | Przegl─ůdane 1113 razy ]
Planety pozasłoneczne znalezione na kliszach z 1917 roku2.jpg
Planety pozas┼éoneczne znalezione na kliszach z 1917 roku2.jpg [ 136.64 KiB | Przegl─ůdane 1113 razy ]

_________________
Wszech┼Ťwiat to wszystko, co mam i lubi─Ö.
G├│ra
 Zobacz profil  
 
 Tytu┼é: Re: Kwiecie┼ä 2016
PostNapisane: czwartek, 28 kwietnia 2016, 08:33 
Offline
SuperUser
SuperUser
Avatar u┼╝ytkownika

Do┼é─ůczy┼é(a): wtorek, 25 sierpnia 2009, 14:22
Posty: 7979
Lokalizacja: Przysietnica: PTMA Warszawa.
Polska Szkoła Inżynierii Kosmicznej
W dniach 25-27 kwietnia 2016 r. w ramach projektu "Pan Stanis┼éaw" dwa gimnazja L─Öborskie oraz zesp├│┼é projektowy ze S┼éupska b─Öd─ů uczestniczy┼éy w zaj─Öciach Polskiej Szko┼éy In┼╝ynierii Kosmicznej organizowanej przez dra in┼╝. Marcina Stolarskiego z Centrum Bada┼ä Kosmicznych PAN. W prowadzeniu zaj─Ö─ç wezm─ů r├│wnie┼╝ udzia┼é dr in┼╝. Roman Wawrzaszek (CBK PAN) oraz in┼╝. Grzegorz Wo┼║niak (CAMK).

Zaj─Öcia b─Öd─ů mia┼éy form─Ö konkursu polegaj─ůcego na zbudowaniu ma┼éej, niemal kosmicznej misji, w standardzie CANsat. CANsat to miniaturowy satelita (prawie statek kosmiczny), kt├│ry musi zmie┼Ťci─ç si─Ö w puszcze od napoju gazowanego (0,33l). Wewn─ůtrz puszki znajduje si─Ö m.in. komputer pok┼éadowy oraz kilka czujnik├│w (np. temperatury, wilgotno┼Ťci, przyspieszenia). System zawiera r├│wnie┼╝ nadajnik radiowy, kt├│ry przekazuje informacje telemetryczne podczas lotu. Ca┼éo┼Ť─ç wynoszona jest zwykle na wysoko┼Ť─ç oko┼éo 1 km za pomoc─ů rakiet, balon├│w lub dron├│w, gdzie jest wyrzucana i nast─Öpnie musi bezpiecznie wyl─ůdowa─ç zbieraj─ůc dane pomiarowe.

Za┼éo┼╝enia konkursu przewiduj─ů, ┼╝e zbudowane na zaj─Öciach Polskiej Szko┼éy In┼╝ynierii Kosmicznej CANsaty, zostan─ů wyniesione w misji stratosferycznej w czerwcu br. Start ma nast─ůpi─ç z terenu Obserwatorium Astrogeodynamicznego CBK PAN w w Bor├│wcu k/K├│rnika. Balon wyniesie minisatelity na wysoko┼Ť─ç oko┼éo 30 km, a nast─Öpnie zostan─ů one bezpiecznie sprowadzone na na Ziemi─Ö przy pomocy spadochron├│w. W trakcie 3 godzinnego lotu zespo┼éy b─Öd─ů zbiera┼éy dane telemetryczne ze swoich "statk├│w" za pomoc─ů transmisji radiowej. Na koniec ka┼╝dy z zespo┼é├│w musi przedstawi─ç sprawozdanie z eksperyment├│w, a jury wybierze najlepsze projekty.

Anna Rzepa
Źródło: Anna Rzepa
http://orion.pta.edu.pl/polska-szkola-i ... kosmicznej


Za┼é─ůczniki:
Polska Szkoła Inżynierii Kosmicznej.jpg
Polska Szko┼éa In┼╝ynierii Kosmicznej.jpg [ 72.11 KiB | Przegl─ůdane 1113 razy ]
Polska Szkoła Inżynierii Kosmicznej2.jpg
Polska Szko┼éa In┼╝ynierii Kosmicznej2.jpg [ 71.53 KiB | Przegl─ůdane 1113 razy ]

_________________
Wszech┼Ťwiat to wszystko, co mam i lubi─Ö.
G├│ra
 Zobacz profil  
 
 Tytu┼é: Re: Kwiecie┼ä 2016
PostNapisane: czwartek, 28 kwietnia 2016, 08:34 
Offline
SuperUser
SuperUser
Avatar u┼╝ytkownika

Do┼é─ůczy┼é(a): wtorek, 25 sierpnia 2009, 14:22
Posty: 7979
Lokalizacja: Przysietnica: PTMA Warszawa.
Koniunkcja Ksi─Ö┼╝yca z Saturnem
W poniedzia┼ékowy wiecz├│r na naszym polskim niebosk┼éonie b─Ödzie mo┼╝na ujrze─ç kolejn─ů koniunkcj─Ö dw├│ch cia┼é niebieskich, tym razem Ksi─Ö┼╝yca z Saturnem.

Srebrny Glob w najbli┼╝sz─ů noc z poniedzia┼éku na wtorek (25/26.04) b─Ödzie ┼Ťwieci┼é w fazie 87% i wzejdzie dopiero po p├│┼énocy nad wschodnio-po┼éudniowym horyzontem. Towarzysz─ůcy Ksi─Ö┼╝ycowi do┼Ť─ç jasny Saturn (1,0 mag) b─Ödzie znajdowa┼é si─Ö od niego w separacji oko┼éo trzech i p├│┼é stopnia na po┼éudniowy wsch├│d. Oko┼éo godziny 03:00 UTC nad ranem ca┼éa koniunkcja przesunie si─Ö nad po┼éudniowy horyzont, znakomicie si─Ö przy tym prezentuj─ůc. Warto r├│wnie┼╝ doda─ç, ┼╝e obydw├│m cia┼éom niebieskim, czyli Ksi─Ö┼╝ycowi i Saturnowi, tej w┼éa┼Ťnie nocy b─Ödzie towarzyszy┼é r├│wnie┼╝ bardzo jasny Mars (-1,31 mag) ┼Ťwiec─ůc w odleg┼éo┼Ťci kilku stopni od Srebrnego Globu.

Tych, kt├│rzy s─ů szczeg├│lnie wytrwali w obserwacjach, zach─Öcamy, by pozosta─ç do godziny 04:00 UTC nad ranem, poniewa┼╝ dok┼éadnie wtedy nasz naturalny satelita przemknie w pobli┼╝u jasnej gwiazdy Sabik (2,43 mag), obydwa cia┼éa b─Ödzie dzieli┼é dystans oko┼éo 3 stopni. Gwiazda Sabik, Ksi─Ö┼╝yc i dwie jasne planety b─Öd─ů tworzy─ç razem na niebosk┼éonie co┼Ť w rodzaju odwr├│conego trapezu.

Zachęcamy do prowadzenia obserwacji i fotografowania całej koniunkcji oraz życzymy pogodnego nieba!

Wi─Öcej informacji:
ÔÇó Almanach Astronomiczny na rok 2016 (wersja PDF)
ÔÇó Almanach w wersji na tablety i smarftony

Autor: Adam Tu┼╝nik

Na ilustracji:
Koniunkcja Księżyca z Saturnem. Źródło: stellarium.org
http://www.urania.edu.pl/wiadomosci/kon ... -2288.html


Za┼é─ůczniki:
Koniunkcja Ksi─Ö┼╝yca z Saturnem.jpg
Koniunkcja Ksi─Ö┼╝yca z Saturnem.jpg [ 41.29 KiB | Przegl─ůdane 1113 razy ]

_________________
Wszech┼Ťwiat to wszystko, co mam i lubi─Ö.
G├│ra
 Zobacz profil  
 
 Tytu┼é: Re: Kwiecie┼ä 2016
PostNapisane: czwartek, 28 kwietnia 2016, 08:36 
Offline
SuperUser
SuperUser
Avatar u┼╝ytkownika

Do┼é─ůczy┼é(a): wtorek, 25 sierpnia 2009, 14:22
Posty: 7979
Lokalizacja: Przysietnica: PTMA Warszawa.
Urania nr 2/2016 - fale grawitacyjne i tranzyt Merkurego
Ukaza┼éa si─Ö "Urania" nr 2/2016. Tematami numeru s─ů fale grawitacyjne oraz majowy tranzyt Merkurego. Dodatkowo dla prenumerator├│w w prezencie biuletyn PTMA pt. "Komeciarz".

Dzisiaj rozpocz─Ö┼éa si─Ö wysy┼éka "Uranii" nr 2/2016 do prenumerator├│w. Wkr├│tce numer powinien by─ç te┼╝ dost─Öpny w salonach EMPiK, Relay, Inmedio oraz w wybranych kioskach Ruchu. Z kolei zwolennicy prasy cyfrowej mog─ů naby─ç numer w Google Play i czyta─ç go na dowolnych swoich urz─ůdzeniach (laptopach, tabletach, smartfonach).

Numer w du┼╝ej mierze po┼Ťwi─Öcony jest dw├│ch istotnym sprawom, jednej sensacyjnej - zarejestrowaniu fal grawitacyjnych, a drugiej wyczekiwanej przez mi┼éo┼Ťnik├│w astronomii - tranzytowi Merkurego na tle tarczy S┼éo┼äca.

Tematyce fal grawitacyjnych i czarnych dziur po┼Ťwi─Öcili┼Ťmy a┼╝ trzy artyku┼éy. Pierwszy dok┼éadnie przedstawia najwi─Öksze jak dot─ůd odkrycie naukowe XXI wieku ÔÇô fal─Ö grawitacyjn─ů GW150914. W drugim pokazujemy jak mo┼╝na samemu poszuka─ç fal grawitacyjnych i wykorzystuj─ůc sw├│j komputer lub smartfona pom├│c polskim naukowcom w badaniu czarnych dziur. Z czarnymi dziurami zwi─ůzany jest po┼Ťrednio tak┼╝e artyku┼é pt. "Gor─ůcy Wszech┼Ťwiat w oku ATHENY" na temat przysz┼éej misji rentgenowskiej, kt├│ra b─Ödzie m.in. obserwowa─ç otoczenie czarnych dziur.

Z kolei na temat tranzytu Merkurego tak┼╝e mamy trzy teksty. Jeden zawiera informacje i porady obserwacyjne dla tranzytu, kt├│ry nast─ůpi 9 maja 2016 r. Drugi natomiast opisuje historyczny tranzyt Merkurego z 1661 r., kt├│ry by┼é obserwowany przez Jana Heweliusza. Dalsza lektura numeru pozwoli natrafi─ç jeszcze na tekst pt. "Czy Kopernik obserwowa┼é Merkurego?".

Zach─Öcamy tak┼╝e do lektury innych ciekawych artyku┼é├│w, m.in. o planetoidach bliskich Ziemi i szacowaniu ile ich mo┼╝e by─ç. S─ů te┼╝ sta┼ée dzia┼éy, takie jak "Szko┼éa astropejza┼╝u", "Spacerkiem po Ksi─Ö┼╝ycu", "Astronawigacja", "Cyrqlarz" o meteorach, "Obserwator S┼éo┼äca", "Poradnik obserwatora", "Kalendarz astronomiczny" i inne materia┼éy.

Prenumeratorzy znajd─ů razem z "Urani─ů" bezp┼éatny dodatek w postaci biuletynu "Komeciarz". Jest to specjalne wydanie "Komeciarza" z okazji 20-lecia Sekcji Obserwator├│w Komet PTMA.

Zach─Öcamy do lektury naszego czasopisma i do zam├│wienia prenumeraty.

Wi─Öcej informacji:
ÔÇó "Urania" nr 2/2016 - zam├│w w sklepie internetowym
ÔÇó "Urania" nr 2/2016 - wersja cyfrowa w Google Play
ÔÇó Roczna prenumerata "Uranii" - zam├│w
ÔÇó Specjalna oferta "Uranii" dla szk├│┼é
ÔÇó Wys┼éane przez czart
http://www.urania.edu.pl/wiadomosci/ura ... -2289.html


Za┼é─ůczniki:
Urania nr 2.jpg
Urania nr 2.jpg [ 33.24 KiB | Przegl─ůdane 1113 razy ]

_________________
Wszech┼Ťwiat to wszystko, co mam i lubi─Ö.
G├│ra
 Zobacz profil  
 
 Tytu┼é: Re: Kwiecie┼ä 2016
PostNapisane: czwartek, 28 kwietnia 2016, 08:38 
Offline
SuperUser
SuperUser
Avatar u┼╝ytkownika

Do┼é─ůczy┼é(a): wtorek, 25 sierpnia 2009, 14:22
Posty: 7979
Lokalizacja: Przysietnica: PTMA Warszawa.
Astronomowie sfotografowali planetoid─Ö potr├│jn─ů
Wysłane przez czart
Europejskie Obserwatorium Południowe (ESO) zaprezentowało zdjęcie planetoidy potrójnej (130) Elektra. Wykonano je dzięki teleskopowi VLT w Obserwatorium Paranal.

Planetoida (130) Elektra zosta┼éa odkryta w 1873 roku przez ameryka┼äskiego astronoma Christiana Petersa. Nadano jej nazw─Ö od imienia Elektry, postaci z mitologii greckiej. Planetoida okr─ů┼╝a S┼éo┼äce w g┼é├│wnym pasie planetoid pomi─Ödzy orbitami Marsa i Jowisza. Jeden obieg wok├│┼é orbity zajmuje jej 5 lat i 189 dni.

(130) Elektra ma ┼Ťrednic─Ö oko┼éo 182 kilometr├│w, czyli nale┼╝y do wi─Ökszych obiekt├│w g┼é├│wnego pasa planetoid. W roku 2003 za pomoc─ů teleskopu Kecka II odkryto, i┼╝ Elektra posiada niewielki ksi─Ö┼╝yc o ┼Ťrednicy 4 km, oddalony o 1170 km od samej planetoidy. Ksi─Ö┼╝yc ten nosi oznaczenie S/2003 (130) 1.

W grudniu 2014 roku odkryto drugi z ksi─Ö┼╝yc├│w, kt├│ry jest mniejszy (ma 2 km ┼Ťrednicy). Obiekt oznaczono jako S/2014 (130) 1. Do odkrycia wykorzystano instrument SPHERE na teleskopie VLT w Obserwatorium Paranal w Chile.

Europejskie Obserwatorium Po┼éudniowe (ESO) w ramach swojej serii ÔÇ×Zdj─Öcie tygodniaÔÇŁ zaprezentowa┼éo niedawno fotografie potr├│jnej planetoidy (130) Elektra. Wida─ç na nich nawet mniejszy z dw├│ch ksi─Ö┼╝yc├│w (jako najmniejszy obiekt dostrzegalny na fotografii).

Dzi─Öki teleskopowi VLT uda┼éo si─Ö tak┼╝e zbada─ç inn─ů potr├│jn─ů planetoid─Ö: (93) Minerva. Naukowcy z zespo┼éu, kt├│rym kieruje Bin Yang (ESO, Santiago, Chile), przypuszczaj─ů, ┼╝e obie planetoidy przesz┼éy w swojej historii zderzenia, w efekcie kt├│rych oderwa┼éy si─Ö od nich fragmenty, kt├│re nast─Öpnie sta┼éy si─Ö ksi─Ö┼╝ycami. Argumentami za t─ů hipotez─ů s─ů: ma┼ée oddalenie ksi─Ö┼╝yc├│w od planetoid, bardzo du┼╝y stosunek mas pomi─Ödzy planetoidami, a ich ksi─Ö┼╝ycami oraz taki sam sk┼éad chemiczny ksi─Ö┼╝yc├│w i ich macierzystych planetoid.

Wi─Öcej informacji:
ÔÇó Elektra - nowa potr├│jna planetoida

Na zdj─Öciu:
Planetoida (130) Elektra i jej dwa małe księżyce. Źródło: Yang/ESO.
http://www.urania.edu.pl/wiadomosci/ast ... -2292.html


Za┼é─ůczniki:
Astronomowie sfotografowali planetoid─Ö potr├│jn─ů.jpg
Astronomowie sfotografowali planetoid─Ö potr├│jn─ů.jpg [ 12.29 KiB | Przegl─ůdane 1113 razy ]

_________________
Wszech┼Ťwiat to wszystko, co mam i lubi─Ö.
G├│ra
 Zobacz profil  
 
Wy┼Ťwietl posty nie starsze ni┼╝:  Sortuj wg  
Utw├│rz nowy w─ůtek Odpowiedz w w─ůtku
Przejd┼║ na stron─Ö Poprzednia strona  1, 2, 3, 4, 5, 6  Nast─Öpna strona

Strefa czasowa: UTC + 2


Kto przegl─ůda forum

U┼╝ytkownicy przegl─ůdaj─ůcy ten dzia┼é: Brak zidentyfikowanych u┼╝ytkownik├│w i 5 go┼Ťci


Nie mo┼╝esz rozpoczyna─ç nowych w─ůtk├│w
Nie mo┼╝esz odpowiada─ç w w─ůtkach
Nie mo┼╝esz edytowa─ç swoich post├│w
Nie mo┼╝esz usuwa─ç swoich post├│w
Nie mo┼╝esz dodawa─ç za┼é─ůcznik├│w

Szukaj:
Skocz do:  
cron
Powered by phpBB © 2000, 2002, 2005, 2007 phpBB Group
Przyjazne u┼╝ytkownikom polskie wsparcie phpBB3 - phpBB3.PL